Jak wynika z prognoz zawartych w raporcie PMR pt. „Handel detaliczny artykułami sportowymi w Polsce 2023”, na wyhamowanie tempa wzrostu wpływa ma m.in. wyhamowanie cen. Dużo zależeć więc będzie od zachowań konsumenckich. Na te składa się wiele czynników.

Aktywność fizyczna dla zamożniejszych

Około 47% kupujących artykuły sportowe ćwiczy kilka razy w tygodniu, a 13% robi to codziennie. Autorzy raportu zauważają, że podejmowanie aktywności fizycznej wynika ze stylu życia, na który wpływają m.in. wiek, dostęp do infrastruktury sportowej i czas wolny, który można poświęcić na uprawianie sportu, ale też finanse.

To przekłada się na możliwości zakupu sprzętu, akcesoriów, żywności funkcjonalnej i wybór miejsca zakupu. Nie każdego stać na zakupy w sklepie specjalistycznym, więc wiele osób aktywnych fizycznie wybiera zakupy w dyskontach.

Dostęp do usług takich jak trening z trenerem personalnym lub wyjazd na obóz sportowy również pozostaje uzależniona od zarobków.

Nie bez znaczenie pozostaje miejsce zamieszkania. Mieszkańcy dużych miast lub aglomeracji mają lepszy dostęp do określonej infrastruktury sportowej (krytych basenów, siłowni, klubów fitness).

Produkty odporne na kryzys

Na sprzęcie i artykułach sportowych oszczędza około ¼ osób aktywnych fizycznie. Tak wynika z badania prowadzonego na 806 respondentach w październiku 2023 r.

Sprzęt i artykuły sportowe są kategorią produktów dość odporną na wzrost cen. „Może to również wiązać się ze wzrostem znaczenia zdrowego trybu życia, w który wpisuje się podejmowanie aktywności fizycznej. W związku z tym konsument może mieć poczucie, że ograniczając wydatki na sport, oszczędza na własnym zdrowiu” – czytamy w komentarzu do raportu.

Źródło: inwestycje.pl

Artykuł Aktywność fizyczna coraz bardziej elitarna? Sprzedaż artykułów sportowych wyhamuje pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Aktywność fizyczna a inflacja i jej wpływ na wydatki klientów. To zagadnienie pozostaje wyzwaniem także branży fitness. Jej przedstawiciele zadają sobie pytanie: jak ma się inflacja do aktywności fizycznej? Czy i jak wpływa ona na na wydatki klientów w tym zakresie? W uzyskaniu odpowiedzi pomógł raport Multisport Index 2023.

Wśród wielu pytań zadanych respondentom i respondentkom było między innymi to o ewentualną rezygnację w ponoszenia kosztów. Miało ono związek ze zmieniającą się sytuacją ekonomiczną w kraju. Autorzy pytali, czy w związku z inflacją badani chcieliby ograniczyć lub całkowicie zrezygnować z wydatków na którykolwiek ze wskazanych celów.

31 proc. osób nie miało zdania. Ograniczenie wyjścia do restauracji/kawiarni zadeklarowało 35 proc. badanych. 30 proc. zapowiedziało rezygnację z dostępu do portali i platform typu VOD. 26 proc. zapowiedziało, że zrezygnuje z wyjazdów i podróży, a 21 proc. z udziału w kulturze.

Co ciekawe, co piąta badana osoba zadeklarowała, że może zrezygnować z leków i suplementacji, a 19 proc. – z zakupu ubrań i obuwia. Po 15 proc. respondentów i respondentek stwierdziło, że jest w stanie mniej wydawać na produkty spożywcze i kupowanie zdrowej żywności.

Rezygnację z aktywność fizycznej oraz edukacji i rozwoju osobistego rozważa raptem 13 proc. badanych (mniej więcej jedna na osiem osób). Aktywność fizyczna nie spada choć inflacja sięga kilkunastu procent. Okazało się więc, że inflacja nie wpływa na aktywność fizyczną, z której Polki i Polacy nie chcą z niej rezygnować.

Artykuł Jak inflacja wpływa na aktywność fizyczną? pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Badania prowadzili naukowcy z Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób w Atlancie. Analizowali związek między aktywnością fizyczną Amerykanów a śmiertelnością wśród osób cierpiących na choroby zakaźne – grypę i zapalenie płuc.

– Nasze badania zapewniły kolejne dowody na to, że aktywność fizyczna jest kluczowym zachowaniem zdrowotnym – mówi dr Bryant J. Webber. – Przynosi korzyści nie tylko w zakresie profilaktyki chorób przewlekłych i zdrowia psychicznego, lecz również w zakresie ochrony przed chorobami zakaźnymi.

Pomysł na przeprowadzenie badania zrodził się podczas pandemii, gdy wszelkie choroby zakaźne stały się szczególnie ważkim tematem. Udowodniono wówczas, że aktywność fizyczna ogranicza ryzyko ciężkiego przebiegu COVID-19. W innych badaniach wykazano korzystny wpływ treningów na zapobieganie następstwom innych chorób zakaźnych.

– Naszym zamiarem było wykorzystanie dużych zbiorów danych w celu analizy związku pomiędzy aktywnością fizyczną a śmiertelnością wśród chorych na grypę i zapalenie płuc – tłumaczy dr Webber.

Metodologia badań

Badania objęły 575 tys. dorosłych osób. Naukowcy wykorzystali dane dotyczące rekreacyjnej aktywności fizycznej Amerykanów. Uczestnicy brali udział w „Ogólnokrajowym badaniu ankietowym dotyczącym zdrowia” („National Health Interview Survey” – NHIS). Prowadzono je w latach 1998–2018.

Zestawili je z zaleceniami pochodzącymi z publikacji „Wytyczne w sprawie aktywności fizycznej dla Amerykanów, wydanie 2”. Wyznaczyli w niej szczegółowe cele dla osób dorosłych. To co najmniej 150 minut ćwiczeń aerobowych o umiarkowanej intensywności, 75 minut intensywnych ćwiczeń aerobowych tygodniowo, lub ich równoważna kombinacja. Do tego doszły ćwiczenia na wzmocnienie wszystkich grup mięśni, o umiarkowanej intensywności, co najmniej dwa razy w tygodniu.

Choroby zakaźne mniej straszne dla ćwiczących

W przypadku osób, które ukończyły 65 lat, zarekomendowano ćwiczenia na poprawę równowagi, co najmniej dwa razy w tygodniu. Naukowcy wyróżnili pięć poziomów aktywności. Ustalili, które osoby zmarły z powodu chorób zakaźnych – grypy lub zapalenia płuc. Przeanalizowali te dane i wzięli też pod uwagę też palenie tytoniu, spożywanie alkoholu, wskaźnik masy ciała (BMI) i stan zdrowia uczestników.

U osób, które postępowały zgodnie z wytycznymi dotyczącymi ćwiczeń, odnotowano o 48 proc. niższe ryzyko śmierci z powodu grypy i zapalenia płuc, w porównaniu z osobami, które nie wypełniały zaleceń. Osoby, które wykonywały ćwiczenia aerobowe poniżej rekomendowanego zakresu, zmniejszały ryzyko śmierci z powodu wspomnianych chorób zakaźnych w porównaniu z badanymi, którzy takich ćwiczeń nie wykonywali.

Badanie wykazało też korzystny wpływ treningów na wzmocnienie mięśni. Osoby, które wykonywały takie ćwiczenia dwa razy w tygodniu, były o 47 proc. mniej narażone na ryzyko śmierci.

Ruch ma wiele zalet

– Ćwiczenia lub zorganizowane formy treningów to tylko jedne ze sposobów na aktywność fizyczną. Najważniejszym ogólnym przekazem wspomnianej publikacji na temat zalecanej aktywności fizycznej jest: „ruszaj się więcej i mniej siedź”. Ludzie zachęcani są również do spacerów, jazdy na rowerze lub rolkach zamiast jazdy samochodem, lub wzbogacenia obowiązków domowych o aktywność fizyczną, np. pracę w ogrodzie lub sprzątanie domu. Nawet małe zmiany, takie jak wybór schodów zamiast windy, zaliczają się do rekomendowanego poziomu aktywności fizycznej – tłumaczy ekspert z CDC.

Jak podkreśla, pożądane jest projektowanie przestrzeni lokalnych społeczności wspierających aktywność fizyczną i poszerzenie dostępu do bezpiecznych miejsc, gdzie wszyscy zyskają możliwość udziału w takiej aktywności. Zachęca do tego CDC, które podjęło inicjatywę „Aktywni ludzie. Zdrowy naród” („Active People. Healthy Nation”).

– Oprócz korzyści zdrowotnych dla mieszkańców danego miejsca społeczności sprzyjające aktywności fizycznej mogą się przyczynić do poprawy bezpieczeństwa, rozwoju lokalnej gospodarki, zwiększenia szans na zatrudnienie i obniżenia kosztów opieki zdrowotnej – wyjaśnia dr Bryant J. Webber.

Według WHO, gdyby ludność świata była aktywniejsza, możliwe byłoby uniknięcie od 4 do 5 mln zgonów z powodu różnych chorób. Działania i inwestycje w politykę promującą aktywność fizyczną i ograniczającą siedzący tryb życia mogą pomóc w osiągnięciu celów zrównoważonego rozwoju. Dotyczy to w szczególności dobrego zdrowia i jakości życia, zrównoważonych miast i społeczności oraz działań w dziedzinie klimatu.

Źródło: Newseria

Artykuł Choroby zakaźne a aktywność fizyczna. Jaka jest zależność? pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Jako najczęstsze powód braku aktywności fizycznej Polki i Polacy podają brak czasu (33 proc.). By się nie ruszać używamy wielu wymówek (stawiamy m.in. na czynniki zdrowotne, np. chorobę (32 proc.) lub kontuzję (13 proc.). Tak wynika w badań  MultiSport Index 2023 przygotowanego na zlecenie Benefit Systems. Co piąta osoba uczestnicząca w badaniu, jako powód nieaktywności podała po prostu… brak chęci do ćwiczeń.

Wpływ otoczenia to dobra wymówka

Może on wynikać z przejęcia złych wzorców. Autorzy badania wskazują na interesującą zależność. Osoby, które jako wymówkę dla ruchu podają właśnie brak chęci, aż w 71 procentach wskazują, że członkowie ich rodzin, znajomi i przyjaciele, też nie ćwiczyli lub nie ćwiczą.

– Jeśli dzieci dorastają w rodzinie, gdzie aktywność fizyczna jest zaniedbywana, mogą przyswoić tę postawę i nie przejawiać zainteresowania sportem w dorosłym życiu czy też w latach szkolnych. Dlatego ważne jest, aby zaszczepiać w dzieciach „bakcyla” do sportu już od najmłodszych lat, kiedy możliwości do grania w piłkę ze znajomymi czy chodzenia na dodatkowe sportowe zajęcia są największe – mówi Franciszek Ostaszewski, psycholog z Uniwersytetu SWPS.

Holenderscy naukowcy odkryli, że dzieci aktywne fizycznie we wczesnym okresie życia mogły potem pochwalić się zarówno lepszym dobrostanem psychicznym, jak i wyższym poczuciem własnej wartości. – Jednak aby tak się stało, potrzebne są zarówno prawidłowe wzorce ze strony rodziców, jak i ich codzienne wsparcie w aktywizacji ruchowej najmłodszych – mówi dr Tomasz Półgrabski, prezes Fundacji MultiSport.

Małe kroki w aktywności fizycznej

Jednak nie warto mieć wymówek i jednak zacząć się ruszać. Jakie korzyści może dawać aktywność fizyczna? Jakie krótko i długoterminowe, realistyczne cele mogę sobie postawić, żeby podtrzymać motywację oraz regularność ćwiczeń? Te pytania warto sobie zadać jeszcze przed rozpoczęciem ćwiczeń.

– Wiele osób uważa, że rozpoczęcie angażowania się w sport oznacza zmianę życia o 180 stopni. Przez takie myślenie rezygnują już na starcie. A to zupełnie nie o to chodzi! – podkreśla Franciszek Ostaszewski. – Bardzo ważne jest, aby po pierwsze wdrażać małe zmiany i nawyki w swoje życie codzienne. Warto więcej spacerować, częściej korzystać ze schodów niż windy, szukać spontanicznego ruchu. Należy pamiętać, że zmiana nawyków wymaga czasu i wysiłku. Ważna jest wytrwałość, cieszenie się drobnymi postępami i pozwolenie sobie na elastyczność – mówi psycholog.

Badania wskazują, że wyrobienie zdrowego nawyku ćwiczeń trwa od 18 do aż 254 dni. Cierpliwość jednak popłaca. Częstsze aktywność fizyczna zwraca się w postaci lepszego zdrowia, większej efektywności w pracy i nauce. Zwiększa także naszą efektywność i zaangażowanie w pracy.

Wskazują na to również badania, które przytacza Iwona Piątkowska, doktor nauk o kulturze fizycznej w zakresie nauk biomedycznych. Porównano w nich grupę, która przez godzinę oglądała serial telewizyjny z grupą, która przez godzinę jechała na stacjonarnym rowerze (50 minut stanowiła praca na poziomie 85% tętna maksymalnego). – Wykazano, że grupa „rowerowa” jeszcze przez dwie godziny po zakończeniu treningu miała istotnie lepsze wyniki w testach wymagających skupienia i koncentracji – podkreśla Piątkowska.

Źródło: BenefitSystems

Artykuł Ćwiczenia nas nie interesują. Jakie są wymówki, by się nie ruszać? pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

– Naszym wspólnym celem jest zachęcenie jak największej liczby dzieci i młodzieży do regularnej aktywności sportowej. Program Mikro Granty to wsparcie ukierunkowane na organizowanie otwartych, ogólnodostępnych zajęć sportowych, turniejów sportowych, eventów i innych wydarzeń sportowych dla młodych ludzi

– mówi minister sportu i turystyki Kamil Bortniczuk.

Projekt zakłada wsparcie finansowe dla organizacji sportowych. Dotyczy on tych organizacji, które nie korzystały dotychczas ze wsparcia środków publicznych lub korzystały z tego wsparcia w niewielkim stopniu. Planowane w ramach Programu działania mają stanowić uzupełnienie modelu zarządzania projektami sportu powszechnego kierowanymi do małych i średnich podmiotów aktywizujących dzieci i młodzież.

Zachęcić dzieci do regularnego uprawiania sportu

– Główną ideą Mikro Grantów jest dotarcie do setek organizacji sportowych w całej Polsce. To małe lokalne kluby i stowarzyszenia mają realny wpływ na udział dzieci i młodzieży w aktywnych formach spędzania wolnego czasu. To właśnie lokalnie, kierując pomoc do tysięcy projektów, możemy dotrzeć do największej liczby dzieci i zaszczepić w nich sportowego ducha

– mówi Rafał Wosik, prezes Fundacji Orły Sportu, która została operatorem krajowym programu.

Fundacja Orły Sportu od ponad 30 lat promuje sport i zdrowie wśród Polaków. Zarówno wśród tych najmłodszych, ale też dorosłych i seniorów. Zadania Fundacji koncentrują się na zapewnieniu dostępu do szeroko rozumianej kultury fizycznej na terenie całego kraju. Dzięki Mikro Grantom wsparcie finansowe otrzymają setki małych klubów i stowarzyszeń. Będzie tym samym uzupełnieniem dotychczasowych projektów sportowych.

Celem programu jest zachęcenie dzieci do regularnego uprawiania sportu. Ważne jest wykształcenie zdrowych nawyków, które będą skutkować poprawą kondycji, stanu psychicznego i jakości życia polskiego społeczeństwa.

– To w okresie dziecięcym i młodzieżowym budujemy nasze zdrowie i formę na całe życie. Wypracowanie prawidłowych nawyków i regularna aktywność to podstawa dobrej przyszłości każdego człowieka – podkreśla Rafał Wosik.

Wydarzenia sportowe i zajęcia dla dzieci i młodzieży

Głównymi założeniami skutecznego działania programu jest zapewnienie dostępności do zajęć sportowych oraz budowanie motywacji do uprawiania sportu wśród dzieci, które mają najmniejsze możliwości korzystania z zorganizowanych sportowych aktywności. Głównym problemem lokalnych społeczności jest ograniczony dostęp do sportu. Wynika on w głównej mierze z bariery finansowej. Dzięki wsparciu rządowemu, poprzez Mikro Granty, zajęcia i wydarzenia sportowe staną się osiągalne dla tysięcy młodych Polaków.

Program Mirko Granty jest innowacyjną odsłoną rządowego wsparcia promocji aktywności fizycznej wśród najmłodszych. Ogólna kwota przyznana przez Ministerstwo Sportu i Turystyki na ten cel wynosi 30 mln zł. Środki przeznaczone są na organizację wydarzeń sportowych i zajęć dla dzieci i młodzieży do 18. roku życia. Maksymalne wsparcie przewidziane na wydarzenie to 20 tys. zł. Jedna organizacja może zyskać dotacje na nie więcej niż 5 zadań. Oznacza to, że do końca listopada 2023 r. odbędzie się około 1500 wydarzeń w całej Polsce wspartych tym finansowaniem.

Nowością jest skierowanie projektu do beneficjentów, których łączna kwota dotacji ze środków publicznych udzielanych im w roku poprzedzającym złożenie wniosku nie przekracza 200 tys. zł. Oznacza to, że na środki mogą liczyć głównie małe, lokalne organizacje sportowe, działające dotychczas bez wsparcia publicznych funduszy.

Wnioski do programu będzie można składać od 16 czerwca do 14 lipca 2023 r. przez stronę internetową www.mikrograntysportowe.pl

Projekt dofinansowany jest ze środków Funduszu Rozwoju Kultury Fizycznej, których dysponentem jest Minister Sportu i Turystyki.

Źródło informacji: Fundacja Orły Sportu
Fot. Rachel/ Unsplash

Przeczytaj też Wady postawy u ponad połowy polskich dzieci

Artykuł Mikro Granty na aktywizację dzieci i młodzieży pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

W tegorocznej edycji wyzwania na najbardziej aktywne miasta czeka zielony budżet w wysokości 60 tys. złotych. W zwycięskim mieście odbędą się warsztaty z pierwszej pomocy dla uczniów szkół podstawowych. Natomiast liderskie firmy będą mogły objąć patronatem projekt rewitalizacji torfowisk na terenie Polski. Dodatkowo Grupa LUX MED posadzi 1 drzewo za każdą osobę uczestniczącą w wyzwaniu. Do akcji może dołączyć każdy, pobierając bezpłatną aplikację.

Grupa LUX MED już po raz trzeci zachęca wszystkich do podjęcia aktywności fizycznej, którą można przeliczyć na kroki. Wyzwanie pozwoli nie tylko zadbać o zdrowie i przyszłość planety, ale także zawalczyć o nagrody.

Healthy Cities 2023 ma dwie odsłony. Pierwsza to firmowa, w której do udziału w wyzwaniu zgłosiło się ponad 80 firm z całej Polski. Druga to miejska, która obejmuje mieszkańców 66 miast na prawach powiatu. Celem wyzwania jest przekonanie jak największej liczby osób, że każdy krok jest ważny i kieruje do zdrowszego życia.

– Styl życia wielu z nas często wymaga długich godzin spędzonych w pozycji siedzącej, dlatego tak ważne jest, żebyśmy znaleźli czas na aktywność fizyczną, która pozwoli nam zadbać o swoje zdrowie i osiągnąć równowagę. Inicjując tegoroczną akcję wyzwania Healthy Cities, chciałabym, by wszyscy uczestniczy potraktowali je jako okazję do zadbania o siebie, poprawy kondycji i troski o środowisko. Zachęcam wszystkich do pobrania aplikacji i liczenia kroków

– mówi Anna Rulkiewicz, Prezeska Grupy LUX MED.

LUX MED nagradza za chodzenie

Trzy najbardziej aktywne miasta otrzymają środki finansowe – zielony budżet o łącznej kwocie 60 tys. złotych na wsparcie inicjatyw z zakresu ekologii, ochrony środowiska lub zdrowego stylu życia. W mieście, które zajmie pierwsze miejsce na podium zostaną przeprowadzone warsztaty „Umiem Pomóc”. Ich celem jest edukacja dzieci i młodzieży w zakresie zasad pierwszej pomocy. Natomiast trzy zwycięskie firmy będą uczestniczyć w projekcie rewitalizacji torfowisk na terenie Polski wspólnie z organizacją UNEP/GRID.

Torfowiska są ekosystemami niezbędnymi do funkcjonowania naszej planety – chociaż zajmują tylko 3% powierzchni Ziemi, magazynują prawie 30% węgla. W tegorocznej edycji nagrody dla firm zostaną przyznane w trzech kategoriach w zależności od wielkości firmy (do 500 pracowników, od 501 do 5000 oraz powyżej 5000 pracowników). Nowością jest także posadzenie jednego drzewa w imieniu każdego uczestnika, który dołączył do wyzwania.

Nauka zdrowych nawyków

Około 43 procent dorosłych Polaków nie realizuje minimalnego poziomu aktywności . Już umiarkowany ruch pozwala nie tylko zminimalizować ryzyko wystąpienia chorób cywilizacyjnych, ale także pozytywnie wpływa na koncentrację i zdrowie psychiczne. Miesięczne wyzwanie Healthy Cities ma zachęcić uczestników do podjęcia aktywności fizycznej, która może stać się codziennym nawykiem.

Do ubiegłorocznej edycji akcji dołączyło 9 tys. osób z miast i firm. Przez cały czerwiec spacerując lub biegając ze specjalną aplikacją Healthy Cities łącznie wszyscy zrobili 1,5 mld kroków, co oznacza, że w ciągu miesiąca przeszli 1 mln km, czyli 27 razy okrążyli Ziemię.

Aby przystąpić do akcji wystarczy pobrać bezpłatną aplikację Healthy Cities, wybrać miasto lub firmę, które się wspiera, i przez cały czerwiec zbierać minimum 6 tys. kroków dziennie. Liczba wykonanych kroków jest sumowana i pojawia się na bieżąco w rankingu.

O Grupie LUX MED

Grupa LUX MED świadczy swoje usługi w Polsce już od 30 lat. Podczas pandemii COVID – 19 Grupa włączyła się aktywnie do walki o zdrowie i życie Polaków, wspierając sektor publiczny. Grupa LUX MED zapewnia pełną opiekę: ambulatoryjną, diagnostyczną, rehabilitacyjną, stomatologiczną, psychologiczną, szpitalną i długoterminową dla ponad 2 500 000 pacjentów. Grupa LUX MED jest Głównym Partnerem Medycznym Polskiego Komitetu Olimpijskiego i Głównym Partnerem Medycznym Polskiego Komitetu Paraolimpijskiego.

Źródło: materiały prasowe
Fot. Sincerely Media/ Unsplash

Przeczytaj też Co trzeci Polak nie podejmuje aktywności fizycznej nawet raz w miesiącu

Artykuł LUX MED zachęca do aktywności fizycznej pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Według danych GUS inflacja w styczniu 2023 wynosiła aż 17,2% w stosunku do stycznia w 2022 (czyli: za te same towary w tym roku Polacy zapłacili średnio o 17,2% więcej). Fakt, że połowa respondentów badania stara się ograniczyć wydatki na jedzenie, pokazuje, jak ogromny wpływ ma inflacja na życie Polaków. Zmusza ona do oszczędności w tak podstawowej sferze, jaką są zakupy żywnościowe.

Nawyki żywieniowe pod lupą

Respondentów zapytano o to, czy z powodu inflacji musieli ograniczyć wydatki na jedzenie. Aż połowa Polaków odpowiedziała twierdząco. 36% nie wprowadziło oszczędności w tym zakresie, a 14% udzieliło odpowiedzi „trudno powiedzieć”. Na podstawie wyników ankiety przygotowany został ranking miast, w których największy procent mieszkańców ograniczył zakupy żywnościowe ze względu na inflację.

Pierwsze miejsce zajął Wrocław. Aż 61,8% mieszkańców zadeklarowało, że z powodu inflacji musiało ograniczyć wydatki na jedzenie. Na podium uplasowały się także Poznań
(56,1%) oraz Białystok (54,9%). Kolejne na liście są Bydgoszcz, Gdańsk, Łódź i Szczecin, z wynikami odpowiednio: 54%, 51,2%, 50,6%. Wszystkie wymienione miasta przekraczają średnią krajową, wynoszącą 50%.

Mniejszy wpływ inflacji na wydatki na żywność zaobserwowano w Warszawie (43,2% mieszkańców), Krakowie (41,2%) i w Katowicach (31,1%).

Ile Polacy wydają na jedzenie?

Kolejne pytanie, zadane ankietowanym, dotyczyło miesięcznych wydatków na jedzenie. Ponad 1/3 respondentów – 37,3% – poświęca na ten cel 1500 – 2000 złotych w ciągu miesiąca. 21,4% przeznacza na takie wydatki 2001 – 3000 złotych, a niewiele mniej – 19,4% – 1001 – 1500 złotych. Tylko 17,9% zadeklarowało, że ich miesięczne wydatki na żywność mieszczą się w 1000 złotych. Powyżej 3000 złotych wydaje jedynie 4% respondentów.

Ponad 60% Polaków przeznacza w miesiącu na żywność ponad 55% pensji minimalnej. Ponad 21% – więcej niż 58% pensji, poniżej której zarabia połowa Polaków. Dodatkowo, w 2021 roku Główny Urząd Statystyczny oszacował, że przeciętny udział wydatków na jedzenie i napoje bezalkoholowe to w gospodarstwie domowym około 27% całości miesięcznego budżetu. Procent ten rósł w stosunku do poprzednich lat, oznacza więc to, że koszt artykułów spożywczych w dobie inflacji rośnie szybciej niż pensje.

Najwyższe wydatki deklarują mieszkańcy Wrocławia – aż 76,5% wydaje tutaj na żywność ponad 1500 złotych. Niewiele lepiej sytuacja przedstawia się w Bydgoszczy – tu uzyskano wynik 73,5%. Na trzecim miejscu uplasowało się miasto Bydgoszcz z wynikiem 70,1%. Kolejne w rankingu są Szczecin – 64,6%, Warszawa – 64%, Gdańsk – 63,9% i Białystok – 62%. Najmniej wydają mieszkańcy Łodzi – tu 59,7% deklaruje wydatki powyżej 1500 złotych, Krakowa – 52,9% oraz Katowic – 34%.

Gdzie odżywiają się zdrowiej po pandemii?

Na zwyczaje zakupowe Polaków w ostatnich latach wpłynęła nie tylko inflacja, ale także pandemia. Oznaczała ona m.in. długą przerwę w stołowaniu się na mieście, z drugiej – rosnącą popularność zamawiania żywności online. Część Polaków ze względu na dłuższy pobyt w domu i możliwość lepszego spożytkowania czasu, dotąd przeznaczanego na dojazdy do miejsca zatrudnienia, zaczęła bardziej dbać o swoje posiłki. Inni z kolei nabrali zwyczaju podjadania podczas pracy na home – office. Respondentów zapytano więc, czy pandemia wpłynęła na ich zachowania żywieniowe.

1/3 respondentów – 33,7% – deklaruje, że podczas pandemii zaczęło odżywiać się zdrowiej. 20,7% twierdzi, że zaczęło jeść mniej. 32,6% zadeklarowało, że nie zmieniło swoich zwyczajów, a z kolei 13% udzieliło odpowiedzi „trudno powiedzieć”.

Dane pokazują więc, że nowe, pandemiczne warunki miały przynajmniej jeden, pozytywny efekt: około 1/3 Polaków wykorzystała je do zadbania o zdrowszą dietę.

Na podstawie deklaracji przygotowano ranking miast, których mieszkańcy po pandemii zaczęli odżywiać się zdrowiej. W pierwszym w zestawieniu Szczecinie aż 45,6% mieszkańców deklaruje, że zmieniło nawyki nawykowe na lepsze. Na drugim miejscu znalazł się Gdańsk z wynikiem 41,9%, a na trzecim Białystok – 36,6%. W Łodzi 35,1% mieszkańców po pandemii bardziej dba o swoje nawyki żywieniowe, w Krakowie 33,3%, a w Bydgoszczy – 32,2%. Cztery ostatnie miejsca w rankingu zajęły kolejno Poznań – z wynikiem 31,1%, Wrocław – 30,9%, Warszawa – 30,4% oraz Katowice – 28,3%.

W których miastach jest najwięcej wegetarian?

W ramach badania zwyczajów żywieniowych Polaków, respondenci zostali zapytani także o to, jaką stosują dietę. Wyniki przedstawiają się następująco:

• 37,2% nie stosuje żadnej diety,
• 21,5% stosuje dietę wegetariańską,
• 14,1% stosuje dietę odchudzającą,
• 10% stosuje dietę bezglutenową,
• 5,6% stosuje dietę wysokobiałkową,
• 3,5% stosuje dietę wegańską,
• 1,6% stosuje dietę bez laktozy,
• 1,1% stosuje dietę niskobiałkową,
• 5,4% stosuje dietę nie wymienioną w ankiecie.

Prawie 2/3 mieszkańców miast stosuje więc specjalną dietę. Warto zwrócić uwagę na fakt, że aż 25% respondentów (1/4) nie je mięsa. Wpisuje się to w ogólny trend rosnącej popularności wegetarianizmu.

Jak pokazują dane GUS, spożycie mięsa w Polsce na mieszkańca systematycznie spada. W 2021 wynosiło 70,5 kg na mieszkańca, mniej o 2,8 kg od 2020. Coraz większa liczba Polaków jest zainteresowana wegetarianizmem. Z jednej strony wynika to z dbałości o zdrowie, z drugiej – rosnącej świadomości w zakresie ekologii oraz praw zwierząt.

Interesujący może być fakt, że tylko 14,1% ankietowanych deklaruje, że korzysta z diety odchudzającej. Badania pokazują, że główną motywacją do stosowania diety dla Polaków są więc wskazania zdrowotne, a nie chęć zrzucenia kilogramów.

W toku badań przygotowano ranking miast, w których dieta wegetariańska cieszy się szczególną popularnością. W tym zestawieniu prowadzi Wrocław. aż 34% ankietowanych z tego miasta (ponad 1/3) deklaruje stosowanie diety wegetariańskiej. Drugie miejsce zajęła Warszawa z wynikiem 31,2%. Trzeci w zestawieniu jest Poznań – 28,8%. Duża liczba wegetarian (ponad ¼) zamieszkuje także w Bydgoszczy – 25,3%.

Suplementy diety i witaminy

Ponad połowa Polaków stosuje suplementy diety lub witaminy – 17,7% robi to sporadycznie, a 39,3% regularnie. 43% nie sięga po suplementy. Suplementacja największą popularnością cieszy się w Warszawie. Aż 50,4% mieszkańców tego miasta deklaruje, że regularnie używa suplementów/witamin. Na drugim miejscu w rankingu znalazły się Katowice z wynikiem 47,2%, a na trzecim Kraków – 44,1%. W Poznaniu suplementy stosuje 40,9% mieszkańców, w Gdańsku 37,2%, w Łodzie 36,4%, a w Szczecinie – 34,2%.

Suplementacja najmniej popularna jest we Wrocławiu – tu stosuje ją tylko 33,8%, Bydgoszczy – 32,2% oraz w Białymstoku – 29,6%.

Suplementy i witaminy chętniej stosują kobiety. Na pytanie o ich przyjmowanie 49,5% odpowiedziało „tak”, 21% „sporadycznie/czasem”, a jedynie 29,5% – „nie”. Pośród mężczyzn aż 59,8% nie stosuje ich wcale, 13,5% robi to sporadycznie/czasami, a 26,7% – regularnie. Taka różnica może wynikać z większego zainteresowania kobiet sprawami dotyczącymi zdrowia oraz urody.

Jak Polacy oceniają swój stan zdrowia?

49% Polaków ocenia swój stan zdrowia dobrze, 35% średnio, a 16% – źle. Do negatywnej oceny swojego stanu zdrowia są bardziej skłonni mężczyźni (10,6% kobiet wobec 22,5% mężczyzn). Przy ocenie stanu zdrowia znaczenie ma także wiek. Po czterdziestym roku życia maleje odsetek osób, które oceniają swój stan zdrowia dobrze (57,9% w grupie 30 – 39 lat, 45,5% w grupie 40 – 49 lat, 40,1% w grupie 50 – 59 lat i 39,4% – w grupie powyżej 60 roku życia). Co jednak interesujące, największą skłonność do wybierania odpowiedzi „źle” miały osoby pomiędzy 40 a 49 rokiem życia – starsi respondenci częściej wskazywali opcję „średnio”.

Na podstawie zebranych ankiet sprawdzono, w których miastach mieszkańcy najgorzej oceniają swoje zdrowie. Najwięcej osób twierdzi, że ich zdrowie jest „złe” lub „średnie” w Łodzi – aż 64,9%. Kolejne w zestawieniu są Katowice – 57,5%, a następna Bydgoszcz – 52,9%. Stosunkowo podobne wyniki uzyskały Warszawa – 51,2%, Gdańsk – 51,1%, Poznań – 50,8% oraz Białystok – 50,7%. Tylko w trzech miastach mniej niż połowa respondentów oceniła swój stan zdrowia negatywnie. Są to Kraków – 47,1%, Wrocław – 44,1% oraz Szczecin – 43%.

Które miasta są najbardziej aktywne fizycznie?

W badaniu sprawdzono także, ilu mieszkańców polskich miast dba o kondycję.

20,2% nie uprawia żadnego sportu ani aktywności fizycznej. 36,4% ćwiczy regularnie, a 43,5% robi to sporadycznie. Kobiety częściej niż mężczyźni nie uprawiają sportów wcale (27,2% wobec 11,5%). Pośród grupy regularnych sportowców jest jednak tylko trochę mniej kobiet niż mężczyzn (35,8% wobec 37,1%). Ponad połowa mężczyzn – 51,5% – deklaruje, że uprawia sporty sporadycznie.

Najaktywniejsi okazali się mieszkańcy Szczecina. Aż 49,4% z nich uprawia sport regularnie. Na drugim miejscu znalazł się Białystok – 43,7%. Podium zamknęła Warszawa z wynikiem 42,4%.

W Krakowie 39,2% mieszkańców dba o to, aby systematycznie ćwiczyć. W Poznaniu – 37,9%, we Wrocławiu – 37,5%, a w Gdańsku – 32,6%. Sport jest najmniej popularny w Bydgoszczy, Łodzi i Katowicach. W tych miastach regularnie ćwiczy odpowiednio 32,2%, 24,7% oraz 23,6%.

Badania profilaktyczne po polsku

Jak pokazują wyniki ankiety, Polacy nie są zbyt chętni do dbania o profilaktykę.

42,1% poddaje się badaniom profilaktycznym raz na kilka lat. Aż 12,8% nie robi tego… w ogóle. Tylko 31,2% dba o wykonanie badań co roku, a 14% robi to kilka razy do roku.

Polacy też stosunkowo rzadko szukają wiedzy na temat zdrowego trybu życia i odżywiania u profesjonalistów. Czerpią ją przede wszystkim z własnego doświadczenia – 40,9% oraz z internetu – 32,5%. 14,9% porad szuka u dietetyków czy lekarzy. Niewielki procent ankietowanych szuka informacji w książkach – 6,4%, w reklamach – 3,3% oraz w TV – 2%.

Taki stan rzeczy może być związany z niewielką dostępnością wizyt o specjalistów (które prywatnie są drogie, a z kolei na NFZ często wymagają czekania miesiącami) oraz złymi doświadczeniami (np. bagatelizowaniem problemów zdrowotnych).

Ile sypiają Polacy?

60,7% Polaków sypia 7 – 8 godzin na dobę. 8,2% sypia powyżej 8h. 29,2% naszych rodaków deklaruje, że sypia 4 – 6 godzin na dobę, a około 1,3% nawet mniej niż 4 godziny.

Specjaliści zaznaczają, że przeciętny dorosły pomiędzy 18 a 54 rokiem życia potrzebuje mniej więcej 7 – 9 godzin snu na dobę. Większość mieszkańców polskich miast zażywa więc mniej więcej tyle snu, ile należy ze względów zdrowotnych. Wciąż jednak niemal 1/3 respondentów twierdzi, że śpi krócej niż sześć godzin. Duży udział osób, sypiających mniej niż 6 godzin, może wskazywać na to, że spora część Polaków sypia za mało.

Jest to zapewne związane z trybem życia Polaków. Liczne badania pokazują, że obywatelom polski stale pracuje czasu – ze względu na obowiązki zawodowe, rodzinne oraz próby znalezienia także chwili na ulubione rozrywki.

Działania najważniejsze dla zdrowia

Ankietowanych zapytano również o to, które działania uważają za szczególnie istotne przy dbaniu o zdrowie.

Aż 32,5% jako najważniejsze z nich wskazało unikanie stresu. Taki wybór związany jest z faktem, że Polacy są bardzo zestresowanym narodem. Health Report z 2022 pokazuje na przykład, że Polacy na tle Europejczyków najczęściej czują się na granicy wypalenia. Z kolei raport Workforce View 2021 wskazuje na to, że raz w tygodniu silnego stresu w pracy doświadcza około 67% Polaków, a codziennie – 22,15%.

Na drugim miejscu uplasował się sport – wskazało go 27% ankietowanych. Co ciekawe, jest to mniej niż odsetek osób uprawiających sporty regularnie. Nawet niektórzy sportowcy uznają więc, że czynniki takie jak stres albo zła dieta mogą bardziej wpływać na zdrowie niż brak ruchu.

Na trzecim miejscu znalazło się zdrowe odżywianie. Wskazało je 20,6% ankietowanych.

Unikanie papierosów i alkoholu za szczególnie ważne uznało 9,1% ankietowanych, odpowiednią ilość snu 3,6% regularne badania 2,8%, picie właściwej ilości wody 2,5%, a suplementację – 0,5%. Odpowiedzi „inne” udzieliło 1,4% ankietowanych.

Czy Polacy planują więcej aktywności i zdrowszą dietę?

Na pytanie o to, czy w 2023 planują zwiększenie aktywności fizycznej i zmiany w diecie, aż 65,5% respondentów odpowiedziało twierdząco. Tylko 17,7% nie miało takich planów, a 16,8% ankietowanych zadeklarowało, że jeszcze nie wie. Najczęściej zmiany w tym zakresie planowali mieszkańcy Poznania – 72,7%, Wrocławia – 70,6%, Białegostoku – 67,6% oraz Łodzi – 67,5%. Najrzadziej – mieszkańcy Gdańska – 61,6%, Warszawy – 61,5%, Krakowa – 60,8% oraz Katowic – 60,4%.

Choć plany zwiększenia aktywności i stosowania zdrowszej diety są czymś pozytywnym, warto podkreślić, że ankieta była przeprowadzana w pierwszych miesiącach roku. Jak pokazują liczne statystyki, Nowy Rok to okres, w którym wielu Polaków podejmuje postanowienia dotyczące uprawiania sportu oraz zdrowego utrzymywania. Tymczasem postanowień tych dotrzymuje niewielki odsetek. (Według różnych badań: od 5% do 10%.) Sama chęć zmian wskazuje jednak już na to, że większość Polaków zdaje sobie sprawę z tego, jak ważne dla ich zdrowia, kondycji i samopoczucia są ruch oraz zdrowe odżywianie.

Podsumowanie

Badania pozwoliły lepiej poznać zwyczaje Polaków, które wpływają na ich zdrowie. W ich toku zweryfikowano także opinie na tematy takie jak działania ważne dla zdrowia. Wyniki ankiet pokazują, że większość Polaków zdaje sobie sprawę ze znaczenia takich rzeczy jak aktywność fizyczna czy prawidłowa dieta. Znaczący odsetek przynajmniej próbuje uprawiać sporty, jeżeli nie regularnie, to sporadycznie, około 2/3 Polaków dba o dietę, ponad 60% sypia minimum siedem godzin na dobę, ponad połowa mieszkańców z troski o zdrowie miast sięga po suplementy, a około 65% chciałoby zmienić na lepsze swoje nawyki dotyczące ruchu oraz odżywiania.

Jednocześnie jednak warto zauważyć, że wciąż duża część Polaków (ok. 30%) pali papierosy. Co czwarty Polak nie uprawia żadnego sportu, a ponad 12% nie poddaje się badaniom profilaktycznym.

To pokazuje, że mimo rosnącej świadomości w kwestiach prozdrowotnych, w Polsce pozostaje w zakresie dbałości o zdrowie jeszcze wiele do zrobienia.

Źródło: materiały prasowe MyBestPharm
Fot. Gardie Design & Social Media Marketing/ Unsplash

Przeczytaj też Nawyki żywieniowe Polaków

Artykuł Nawyki zdrowotne Polaków podczas inflacji pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Do najczęściej występujących chorób cywilizacyjnych zaliczają się m.in. schorzenia kardiologiczne, otyłość, nowotwory czy zaburzenia zdrowia psychicznego.

– W latach 70. XX wieku Marc Lalonde, minister zdrowia Kanady opisał koncepcję tzw. “pól zdrowotnych”. Są to czynniki, które mają wpływ na nasze zdrowie. Wynika z niej, że najważniejszym z nich, bo stanowiącym aż 53%, jest nasz styl życia. Mowa tu o aktywności fizycznej, używkach bądź ich braku, a także zdrowych nawykach związanych z dietą, snem, nawadnianiem organizmu. Kolejne 21% to kwestie środowiskowe i przede wszystkim czyste powietrze. 10% stanowi organizacja systemu ochrony zdrowia, czyli jego struktura, dostępność do świadczeń oraz jakość
– powiedziała Małgorzata Bogusz, prezes Instytutu Rozwoju Spraw Społecznych oraz członek Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego.

Unia Europejska nie pozostaje obojętna na choroby stylu życia. Europejski Plan Walki z Rakiem ma na celu podnoszenie świadomości na temat kluczowych czynników ryzyka. Chodzi tu m.in. o nowotwory spowodowane paleniem tytoniu, spożywaniem alkoholu, otyłością, narażeniem na zanieczyszczenia, substancje rakotwórcze i promieniowanie. Szczególnie, że w przedmiotowym dokumencie Parlament Europejski wyraził „silne przekonanie, że kompleksowe działania profilaktyczne przeciwko nowotworom uzupełnione środkami wspierającymi eliminację lub ograniczanie szkód związanych z modyfikowalnymi czynnikami ryzyka należy prowadzić w ramach wszystkich europejskich strategii politycznych i programów finansowania.

Obecnie Polska wdraża niektóre elementy tego planu. Przykładem tego jest również wprowadzenie od 1 czerwca 2023 r. przez Ministerstwo Zdrowia bezpłatnych szczepień przeciwko HPV dla dwóch roczników nastolatków.

– Nadal zbyt mało środków i siły przeznaczamy jednak na zdrowie publiczne. Brakuje poradni zajmujących się problemami uzależnień – mówił przewodniczący sejmowej Komisji Zdrowia dr Tomasz Latos.

– Jest to również kwestia szukania mechanizmów dotarcia do społeczeństwa, aby zmieniło swój styl życia oraz korzystało z programów profilaktycznych, gdzie dużą rolę odgrywają lekarze rodzinni

– kontynuował poseł.

Należy kompleksowo patrzeć na doświadczenia innych krajów, biorąc pod uwagę specyfikę pod kątem przyzwyczajeń danego społeczeństwa.

– W Polsce posiadamy bardzo niską oczekiwaną długość życia. Czynniki ryzyka chorób cywilizacyjnych rosną, mamy problemy z otyłością oraz zachwiała się tendencja spadkowa w nikotynizmie – powiedział prof. Bolesław Samoliński, kierownik Zakładu Profilaktyki Zagrożeń Środowiskowych, Alergologii i Immunologii na Warszawskim Uniwersytecie Medycznym.

Zmiana sposobu funkcjonowania, czyli przestawienie się na prozdrowotny tryb życia, to jedno z najpilniejszych zadań. Powinno ono stanowić priorytet dla wszystkich środowisk, m.in. lekarzy, polityków oraz edukatorów.

Prof. Andrzej Fal, prezes Polskiego Towarzystwa Zdrowia Publicznego, uporządkował zagadnienia związane z różnymi etapami zapobiegania chorobom cywilizacyjnym. Pierwotna profilaktyka to edukacja szkolna, która promuje działania prozdrowotne. Kolejny etap działań profilaktycznych to zachowania prozdrowotne, które skierowane są do osób uzależnionych. Trzeciorzędowa profilaktyka to rehabilitacja, w tym redukcja szkód (harm reduction), celowana do pacjentów uzależnionych, którzy z różnych przyczyn nie są w stanie zaprzestać złych nawyków.

– Gdyby udało nam się ograniczyć palenie, przyniosłoby to pozytywne skutki zdrowotne dla całego społeczeństwa – mówił w trakcie wydarzenia prof. Jarosław Pinkas, konsultant krajowy w dziedzinie zdrowia publicznego. Przypomniał jednocześnie, że dziś aż 25 proc. budżetu NFZ wydawana jest na leczenie chorób cywilizacyjnych.

– Nie wolno dopuścić do sytuacji, by młodzież nabierała dramatycznych nawyków palenia – apelował prof. Pinkas, wskazując, iż według raportu Polskiej Akademii Nauk odsetek osób palących papierosy wzrósł ostatnio w Polsce do 29 proc.

Jednym z podejść walki z epidemią palenia papierosów jest strategia „end game”. Polega ona na dążeniu do całkowitej eliminacji palenia poprzez zakazywanie lub utrudnianie dostępu do wyrobów tytoniowych. Jednak wiele badań wskazuje, że to podejście okazuje się być nieskuteczne. – Dlatego trzeba zbudować most pomiędzy strategią redukcji szkód, a strategią “end game” – dodał prof. Jarosław Pinkas.

Profesor Andrzej Fal dodał, że strategia „end game” sprawdzała się do 2000 roku, od tego momentu Szwecja doszła do 5% palaczy a Polska do 29%.

Jak wskazano podczas konferencji, nowoczesne podejście w walce z chorobami cywilizacyjnymi zastosowali właśnie Szwedzi. Szwecja, która wprowadziła swoje rozwiązania kilkanaście lat temu ma już wymierne skutki. Może pochwalić się najniższym w Europie odsetkiem osób palących papierosy. Szwecja została uznana przez WHO za kraj wolny od dymu papierosowego. Pali tam zaledwie 5 proc. populacji.

Szwedzki model zakłada ograniczenie podaży i popytu na tytoń, ale dodaje także istotny element: akceptację bezdymnych produktów, jako mniej szkodliwych alternatyw dla osób uzależnionych. Korzyści wynikające ze szwedzkiej strategii są niepodważalne – zachorowalność na raka w Szwecji jest o 41 proc. niższa, niż w pozostałych krajach europejskich.

„Szwecja postawiła na bezdymne wyroby tytoniowe, co poskutkowało tym, że dzisiaj mamy najniższą zapadalność na raka płuc w Europie” – powiedział Anders Milton, CEO Swedish Medical Association.

Czeska polityka walki z uzależnieniami

– Chodzi o kompleksowy i skoordynowany zestaw działań zapobiegawczych, edukacyjnych, terapeutycznych, regulacyjnych i kontrolnych. W Czechach nie mamy na tyle dużo funduszy na wprowadzenie regulacji, które negatywnie wpłyną na sytuację społeczną oraz na nieefektywną walkę z chorobami cywilizacyjnymi. Musimy koncentrować się na zapobieganiu ryzyku oraz redukcji szkód – przyznał Jindřich Vobořil, dyrektor Departamentu Polityki Przeciwnarkotykowej Rządu Republiki Czeskiej.

Na konkretne rozwiązania w walce z chorobami cywilizacyjnymi wskazał prof. Filip Szymański, prezes Polskiego Towarzystwa Chorób Cywilizacyjnych.

Choroby cywilizacyjne na celowniku

– Modyfikacja stylu życia, czyli m.in.: zaprzestanie palenia papierosów, wysiłek fizyczny, dobra kontrola lipidów i nadciśnienia oraz nowoczesna terapia cukrzycy to klucz do ograniczenia zgonów naszych pacjentów z powodu chorób sercowo-naczyniowych, ale i chorób onkologicznych – mówił profesor.

Zdaniem profesora nowoczesne podejście “harm reduction” powinno być zaproponowane w Polsce.
– Jednym z pomysłów może być także podniesienie wieku dostępności do papierosów oraz produktów alternatywnych od 21. roku życia. Trzeba także zaznaczyć, że produktów bezdymnych nie można zalecać osobom niepalącym. Jest to jedynie sposób, aby pomóc w rzuceniu nałogu – kontynuował profesor. Podkreślił także, że ważna jest również porada psychologiczna, czy rozmowa z lekarzem POZ. – Należy ograniczać dystrybucję, ale nie wolno zapominać o edukacji, szczególnie wśród młodzieży – dodał prof. Andrzej Fal.

Zdrowie psychiczne

Na mapie chorób cywilizacyjnych ważne miejsce zajmuje obszar psychiatrii. Prof. Marcin Wojnar, kierownik Katedry i Kliniki Psychiatrycznej Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, zwrócił uwagę na potrzebę stosowania „strategii redukcji szkód” w procesie walki z uzależnieniami. Człowiek w nałogu zrobi wszystko, aby potrzebną substancję zdobyć.

– Musimy znaleźć złoty środek, czyli doprowadzić do sytuacji, aby uzależniony używał substancji jak najmniej szkodliwych – podkreślił prof. Wojnar.

– Jeśli pacjent trafia do onkologa, czy kardiologa to jest już trochę za późno. Psychiatra leczy choroby mózgu. Uzależnienie od nikotyny zalicza się do takich chorób – mówił prof. Jerzy Samochowiec. Podkreślił też, że to nie nikotyna jest czynnikiem wywołującym choroby odtytoniowe.

– Rolą lekarza psychiatry jest zbudowanie relacji terapeutycznej z pacjentem. Istotne jest przekazanie mu informacji adekwatnych do jego stanu zrozumienia problemu uzależnienia od nikotyny, który w Polsce jest niedoceniany – kontynuował profesor.

Uzależnienia nie stanowią dużego odsetka w psychiatrii, to jednak zabierają bardzo dużą ilość środków, jakie NFZ przeznacza na leczenie psychiatryczne.

Zdaniem profesora walka z nałogiem powinna składać się z trzech elementów:

• zapobiegania rozpoczęcia palenia przez młodzież,
• pomocy palaczom w rzuceniu nałogu
  oraz
• programów redukcji szkód poprzez stosowanie alternatywnych produktów.

Zdrowe nawyki nie dla Polaków?

Wiele osób nie pozbędzie się jednak określonych nawyków, nawet jeśli negatywnie wpływają one na stan zdrowia.

– Należy się zastanowić, dlaczego Polaków nie kusi zdrowy model życia? Dlaczego na młodzież nie działają programy edukacyjne?

– mówiła dr Ewa Chmielowska, onkolog ze Specjalistycznego Szpitala Onkologicznego NU-MED sp. z Tomaszowa Mazowieckiego.

Przypomniała, że nie należy zapominać o nowotworach. W Polsce są jedną z głównych przyczyn śmierci. – Do chorób cywilizacyjnych zaliczyłabym raka piersi, który jest najczęstszą przyczyną zgonów wśród kobiet – dodała.

Dyskusja o używkach, do których należy również cukier, jest kluczowa, aby edukować społeczeństwo do działań prozdrowotnych. O otyłości, która staje się coraz większym problemem Polaków mówił prof. Edward Franek, kierownik Kliniki Chorób Wewnętrznych, Endokrynologii i Diabetologii szpitala MSWiA w Warszawie.

– Otyłość jest chorobą, uzależnieniem od cukru, z którego nadmierną konsumpcją należy skutecznie walczyć – zauważył prof. Franek.

Prelegenci podkreślali, że społeczeństwo do zmiany stylu życia należy przekonywać nieustannie.

„Znaczna część opinii publicznej jest obojętna na kampanie edukacyjne w myśl “mnie to nie dotyczy”. Nie wolno jednak zaprzestać tych działań. Wręcz przeciwnie. Należy celować z apelami do konkretnych grup narażonych na określone choroby – stwierdził prof. Marcin Moniuszko, prorektor ds. Nauki i Rozwoju Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku.

– Ważna jest profilaktyka precyzyjna, polegająca na identyfikowaniu i docelowym działaniu na osoby o podwyższonym ryzyku wystąpienia problemów zdrowotnych. Poprzez zdefiniowanie czynników środowiskowych, genetycznych, które przyczyniają się do rozwoju różnych chorób, możemy jeszcze efektywniej docierać do konkretnych grup społecznych – dodał profesor.

Jak zauważył dr Rafał Staszewski, zastępca prezesa ds. finansowania badań w Agencji Badań Medycznych, w obszarze badań w zdrowiu publicznym w Polsce zabrakło rozwiązań systemowych. Zwłaszcza w zakresie dużych grantów umożliwiających realizację ogólnopolskich badań. Agencja Badań Medycznych chce uzupełnić tę lukę.

– Właśnie ogłosiliśmy pierwszy w historii tak duży program na badania epidemiologiczne. Chcemy skupić się na priorytetach, czyli nowotworach, chorobach układu sercowo-naczyniowego. W szczególności udarze mózgu, zaburzeniach metabolicznych, a także pediatrii – powiedział wiceszef ABM.

Dodał także, że niezwykle ważne jest, aby zweryfikować wszystkie elementy wpływające na podejmowanie decyzji dotyczących zachowań zdrowotnych wśród polskiej populacji.

Eksperci z różnych dziedzin medycyny byli zgodni co do strategii zdrowia publicznego, jaka powinna być realizowana w naszym kraju oraz do wypracowania wspólnego konsensusu przez wszystkie towarzystwa naukowe. Jednak, jak wskazywali uczestnicy debaty, aby odnieść sukces na poziomie populacyjnym, dyskusja nie powinna odbywać się jedynie w gronie klinicystów. Powinna sięgać różnych ministerstw, nie tylko zdrowia, ale także edukacji, finansów, rolnictwa, czy rozwoju.

Jak zaznaczył poseł dr Jarosław Sachajko, poseł na Sejm RP, zastępca przewodniczącego Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi, potrzebny jest dialog pomiędzy różnymi środowiskami. W debacie publicznej, a także przy podejmowaniu kluczowych decyzji przez polityków, merytoryczny głos ekspertów medycznych powinien być w większym stopniu brany pod uwagę. Zintegrowany system ochrony zdrowia to system oparty na profilaktyce, redukcji szkód oraz wyjściu do pacjenta, który nie powinien być stygmatyzowany.

Na zakończenie debaty profesor Andrzej Fal zaproponował, aby eksperci wyrazili swoją wspólną opinię w obszarze nowoczesnego podejścia do problemu nałogu tytoniowego. Dokument w postaci rekomendacji mógłby posłużyć do dalszych prac resortu zdrowia na rzecz poprawy jakości zdrowia publicznego w Polsce.

Źródło: materiały PAP 

Przeczytaj także Żywieniowe nawyki Polaków

Artykuł Niezdrowy styl życia zabija Polaków pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Badanie MultiSport Index realizowane jest od kilku lat na zlecenie Benefit Systems. Ma na celu zbadanie aktywności fizycznej i sportowej Polaków. Pojęcia są podobne, ale nie tożsame. Za aktywność fizyczną uznano dowolną aktywność ruchową (niezwiązaną z pracą), w tym również jazdę na rowerze w celach transportowych i spacery włącznie. Aktywność sportowa nie obejmuje tych dwóch ostatnich elementów. W badaniu definiowana jest jako aktywność podejmowana w sposób bardziej świadomy, minimum raz w tygodniu (aktywność jako cel ​sam w sobie).

Na przestrzeni ostatnich pięciu lat wskaźnik aktywności fizycznej utrzymuje się mniej więcej na podobnym poziomie. Blisko dwóch na trzech ankietowanych deklaruje, że są aktywni co najmniej raz w miesiącu (64 proc. w tym roku). Gdy jednak zawęzimy wyniki do ćwiczących raz w tygodniu i wykluczymy tych, którzy po prostu przemieszczają się na rowerze i spacerują, odsetek osób aktywnych spada do mniej niż połowy (48 proc.). Co więcej, z badania wynika, że dwóch na trzech ankietowanych (64 proc.), którzy jako jedyną swoją aktywność deklarują spacery, jest przekonanych, że to „zupełnie wystarczająca” dawka sportu w ich życiu.

Najbardziej niepokoją dane dotyczące tego, że co trzeci Polak nie podejmuje aktywności fizycznej nawet raz w miesiącu.

Iwona Piątkowska, doktor nauk o kulturze fizycznej w zakresie nauk biomedycznych i ekspertka Benefit Systems zwraca uwagę, że niewystarczająca ilość aktywności może prowadzić do bardzo poważnych konsekwencji zdrowotnych – zarówno fizycznych, jak i psychicznych.

– Brak regularnej aktywności fizycznej jest w kontekście ewolucji nowością dla ludzkiego organizmu. Może zwiększać podatność na wiele chorób – wyjaśnia. – Aktualnie większość wizyt lekarskich związanych jest z tzw. chorobami cywilizacyjnymi, które określane są także „chorobami stylu życia”. Zależne od naszych codziennych nawyków elementy stylu życia to np. sen, żywienie i poziom aktywności fizycznej. Społeczeństwo bardziej aktywne fizycznie to społeczeństwo zdrowsze, a co za tym idzie – mniej pacjentów w poradniach diabetologicznych czy kardiologicznych. Aktywność fizyczna nie powinna podlegać negocjacjom. Tak jak mało komu przychodzi do głowy, żeby negocjować częstotliwość mycia zębów.

Kluby fitness z największym wzrostem

Z badania MultiSport Index 2023 płyną jednak również pozytywne wnioski dotyczące bardziej świadomego podejścia do sportu. Już prawie co piąty badany (18 proc.) ćwiczy pięć razy w tygodniu lub częściej. Niemal tyle samo osób (17 proc.) jest aktywnych trzy do czterech razy w tygodniu. Co trzecia osoba aktywna fizycznie zaledwie 1-3 razy w miesiącu uważa, że jej poziom aktywności jest niewystarczający.

Wśród najpopularniejszych dyscyplin wciąż utrzymują się sporty outdoorowe, takie jak rower (35 proc.) czy bieganie (31 proc.). Co ciekawe, w tegorocznym badaniu bardzo mocno na popularności zyskała siłownia i zajęcia fitness. W ciągu ostatnich trzech miesięcy poprzedzających badanie korzystał z nich co trzeci badany.

Intensywne ćwiczenia fizyczne w tego typu obiektach są dla Polaków m.in. sposobem na poradzenie sobie z napięciem psychicznym. Dla 32 proc. ankietowanych aktywność fizyczna jest lepszym sposobem na odstresowanie niż oglądanie TV czy seriali na platformach streamingowych. Zdecydowana większość badanych (84 proc.) zgadza się ze stwierdzeniem, że regularna aktywność fizyczna redukuje stres i złe emocje.

– Polacy ruszyli do obiektów sportowych z myślą o swoim zdrowiu. Obecnie dla lepszej kondycji psychicznej ćwiczy 42 proc. Polaków, a dla profilaktyki zdrowotnej – co czwarty. Obserwujemy znaczny wzrost aktywności użytkowników w klubach. Przede wszystkim stale powiększa się liczba ich użytkowników. W naszych klubach, m.in. sieci Zdrofit, baza karnetów wzrosła o 19 proc. w stosunku do 1 kwartału ubiegłego roku. Przed pandemią przyrosty rok do roku nowych klientów nie były tak znaczące. Co więcej, według naszych szacunków liczba użytkowników w naszych sieciach własnych osiągnie na koniec maja 2023 roku poziom prawie 210 tys.

– komentuje Tomasz Groń, Dyrektor Zarządzający Benefit Systems Oddział Fitness.

85 proc. posiadaczy karty MuliSport deklaruje, że podejmuje aktywność sportową minimum raz w tygodniu. Najaktywniejsi są też ludzie młodzi. Co piąta osoba w przedziale wiekowym 18-24 lata ćwiczy pięć razy w tygodniu lub częściej. Co trzecia ćwiczy trzy-cztery razy w tygodniu. Dla porównania, w grupie wiekowej 40-49 lat to już tylko 17 i 11 proc.

– Millenialsi i „zetki” wykazują największą świadomość korzystnego wpływu regularnego ruchu na zdrowie i jakość życia. Świadomość ta najczęściej idzie w parze z aktywnością fizyczną – komentuje dr Piątkowska.

– Zakładając, że w kolejnych dekadach swojego życia będą oni podtrzymywać to podejście, mają szansę nie tylko wydłużyć swoje życie, ale przede wszystkim przeżyć więcej lat w zdrowiu. Jeśli dzisiejsi Millenialsi utrzymają formę, pozwoli to w perspektywie czasu zmniejszyć wydatki na służbę zdrowia, nieco ją odciążyć, a w efekcie – być może – ułatwić dostęp do lekarzy w nagłych przypadkach – dodaje ekspertka. ​

Według zaleceń Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) wszyscy dorośli powinni uprawiać tygodniowo co najmniej 2,5-5 godzin „aerobowej aktywności fizycznej o umiarkowanej intensywności”. To określenie na ćwiczenia, które podnoszą tętno – szybkie chodzenie, bieganie, skakanie na skakance czy pływanie. Spokojny spacer do nich nie należy.
Jak donosi WHO, pół miliarda osób zachoruje do 2030 roku na choroby serca, otyłość, cukrzycę lub inne choroby niezakaźne związane z brakiem aktywności fizycznej, jeśli zaniechane zostaną działania zachęcające do większej aktywności. Szacunkowe koszty tego zaniechania wynoszą 27 miliardów dolarów rocznie.

Informacje o badaniu

MultiSport Index to kompleksowe badanie aktywności fizycznej (wysiłek podejmowany minimum raz w miesiącu) oraz sportowej (regularny wysiłek fizyczny podejmowany minimum raz w tygodniu) Polaków. Badanie prowadzone jest na zlecenie Benefit Systems przez agencją badawczą Minds&Roses. Zrealizowane zostało na reprezentatywnej losowej próbie 1 400 Polaków w wieku 18+ z wykorzystaniem techniki wywiadu telefonicznego wspomaganego komputerowo (CATI). Badanie realizowane było w dniach od 30 stycznia do 3 lutego 2023 roku.

Wskaźnik aktywności fizycznej Polaków – wskaźnik oparty o liczbę osób, które są aktywne fizycznie co najmniej raz w miesiącu. W 2023 roku wynosi on 64%.

Wskaźnik aktywności sportowej – wskaźnik oparty o liczbę osób, które są aktywne fizycznie co najmniej raz w tygodniu pod warunkiem, że to aktywność sportowa (wyłączono jazdę na rowerze w celach transportowych oraz spacer). W 2023 roku wynosi on 48%.

Raport do pobrania – MultiSport_Index_2023

Źródło: materiały prasowe

Przeczytaj także MultiSport Index 2022

Artykuł Co trzeci Polak nie podejmuje aktywności fizycznej nawet raz w miesiącu pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Dlatego odłożę na bok owe rekordowe tabelki i wykresy. Obrazują one bowiem zupełnie nie reprezentatywny, bo szalenie aktywny i intensywnie ćwiczący, ale mimo wszystko niewielki wycinek znacznie większej i bardziej różnorodnej populacji. Zwłaszcza pod względem „lajfstajlowym”. Popatrzmy zatem szerzej.

Eurobarometr 525* – na podstawie danych z kwietnia i maja 2022 roku – kreśli złożony i po części ponury obraz naszego skądinąd pięknego kraju. Zawarte w raporcie dane prowadzą mnie do następującego uogólnienia. My Polacy – o ile nie pozostajemy w bezruchu, co dla wielu z nas niestety nadal stanowi wygodny wybór – raczej skłaniamy się do aktywności fizycznych innych niż ćwiczenia i uprawianie sportu. Zwłaszcza takich o umiarkowanym choć o (dość) regularnym charakterze. Przy czym nasza aktywność (co do zasady) nie trwa dłużej niż jedną godzinę i odbywa się, wedle naszych deklaracji, przede wszystkim w plenerze, w domu lub w drodze. Ale po kolei.

Spośród tysiąca respondentów badanych w Polsce w wieku powyżej lat 15, jedynie 23% deklaruje, iż ćwiczy lub uprawia sport przynajmniej jeden raz w tygodniu – czyli (dość) regularnie.

Jest to niestety równoznaczne ze spadkiem o 5 punktów procentowych (pp) wobec analogicznego badania z 2017 roku. Tym samym brakuje nam w tej chwili aż 15 pp do średniej wartości dla 27 krajów UE (38%). Przy czym mniejsze lub większe negatywne odchylenie od średniej unijnej występuje we wszystkich grupach demograficznych z wyjątkiem mężczyzn w wieku 15-24 lat. A od krajów Skandynawii i Beneluksu dzieli nas już przepaść. W takiej Finlandii na przykład ćwiczy lub uprawia sport aż 71% badanych osób i to nie rzadziej niż jeden raz w tygodniu.

Z niedowierzaniem odnotowałem, że na całkowitą rezygnację z ćwiczeń i uprawiania sportu zdecydowało się o 9 pp więcej badanych w Polsce respondentów niż jeszcze pięć lat wcześniej (65% w 2022 roku wobec 56% w 2017 roku). Takiego dołującego zjazdu nie dokonał nikt inny.

Na przeciwległym, bo aktywnym biegunie – choć wcale nie w czołówce – odnajdziemy Czechy i Chorwację. W obu wydawałoby się że kulturowo bliskich nam krajach na przestrzeni ostatnich lat udział osób, które nie trenują w ogóle, spadł w tamtejszych populacjach aż o 15 pp.

Jakby tego wszystkiego było jeszcze mało, pozostajemy daleko za średnią unijną także w przypadku (dość) regularnego – nie rzadziej jednak niż jeden raz w tygodniu – podejmowania innych aktywności fizycznych. Do nich autorzy Eurobarometru 525 zaliczają m.in. przejazd rowerem z miejsca na miejsce np. z domu na uczelnię lub do miejsca pracy, taniec towarzyski czy też zajęcia w ogrodzie. Poprzeczka nie wisi szczególnie wysoko. A mimo to jedynie 39% wszystkich respondentów z Polski zalicza siebie do tej grupy. Znowu, do średniej unijnej brakuje nam sporo, bo aż 11 pp.

Na dużą próbę zachowania spokoju wystawiłem sam siebie gdy doczytałem, że nawet ze zwykłym chodzeniem jest nam zupełnie nie po drodze. O ile spacer (chociażby z psem) lub dziarski marsz trwają dłużej niż 10 minut. W tej podstawowej dyscyplinie jesteśmy na samym końcu unijnej stawki.

Przyjrzałem się także miejscom podejmowania jakiejkolwiek aktywności fizycznej przez wszystkie te osoby, które tak deklarują, bez różnicy na to jak często to robią. Nawet jeżeli jest to pojedynczy zryw w całym długim miesiącu. Sam raport nie określa, w podziale na kraje, jak liczna jest to grupa. W całej UE jest to siedmiu na dziesięciu respondentów. Nie mniej jednak z surowych danych dla Polski wynika, że jest to w naszym przypadku niewiele powyżej połowy wszystkich badanych respondentów. Mogli oni wskazać więcej niż jedno takie miejsce.

Z udzielonych odpowiedzi dowiadujemy się, że 46% mniej lub bardziej aktywnych osób wybiera park (w domyśle najszerzej pojęty plener), 42% oddaje się aktywności fizycznej w domu, zaś 28% czyni tak w drodze, przemieszczając się w celach transportowych z miejsca na miejsce. Mamy tutaj do czynienia ze sporymi zmianami w porównaniu z badaniem z 2017 roku – odpowiednio o 4, 6 i 7 pp, i to w górę. Są to wskazania albo na poziomie średniej unijnej (park/plener) albo znacznie powyżej (dom, w drodze).

W jednym miejscu przybywa, w innym ubywa. Oto banalne preludium do najbardziej rozczarowujących wskazań na Eurobarometrze. Kontrastują one zwłaszcza z tym co napisałem na wstępie.

Jedynie 7% z grupy mniej lub bardziej aktywnych mieszkańców Polski wskazuje klub fitness jako jedno z miejsc uprawiania przez siebie aktywności fizycznej. Jest to spadek o 4 pp wobec badania z 2017 roku podczas gdy średnia unijna spadła w tym samym okresie jedynie o 2 pp do wciąż względnie wysokich 13%.

Mniej więcej tyle samo osób (odpowiednio 9% i 7%) udaje się do klubu sportowego (karate, siatkówka, piłka nożna, itp.) lub do ośrodka sportu i rekreacji (basen, bieżnia, kort tenisowy, itp.). W pierwszym przypadku jest to powtórka wyniku z 2017 roku. Natomiast w drugim przypadku mamy na przestrzeni pięciu lat spory spadek, bo aż o 6 pp.

Z wszystkich osób, które podejmują jakąkolwiek aktywność fizyczną w naszym kraju, i to niezależnie od tego gdzie jest ona wykonywana, większość poświęca na to każdorazowo nie więcej niż jedną godzinę. Warto zaznaczyć, że owa większość to 53% w przypadku aktywności o intensywnym wysiłku (trening siłowy, trening wytrzymałościowy, itp.) oraz 67% w przypadku aktywności o umiarkowanym wysiłku (jazda na rolkach lub rowerze, gry i zabawy, koszenie trawy, itp.).

Należy także zauważyć, że jeszcze w 2017 roku udział osób, które przeznaczają na aktywność fizyczną nie więcej niż jedną godzinę w dniu kiedy tak czynią, odpowiadał średniej unijnej. Ale już badanie z 2022 roku pokazuje, że zaszły spory zmiany. Coraz mniej czasu przeznaczamy na aktywność fizyczną gdy się już do tego zabierzemy. Po prostu śpieszy się nam bardziej niż statystycznemu mieszkańcowi UE.

Eurobarometr 525 jest znacznie obszerniejszy. Ale nawet po częściowej lekturze owego raportu da się usłyszeć doniosły rozdźwięk. Jak to możliwe, że nie tylko operatorzy klubów fitness – w tym ja, do niedawna – ale chyba wszyscy wokół, jakkolwiek by nie byli związani z branżą fitness, fetują i ogłaszają rekordy wszechczasów, gdy z publikowanych liczb wynika, iż potencjał rynkowy, w tak zwanym międzyczasie, dotkliwie się skurczył?

Sam nie wiem czy jest to objaw bardziej technicznego czy raczej socjologicznego zjawiska. Może wskazania naszych krajowych termometrów mają się nijak do wskazań na europejskim barometrze? Albo po prostu nie wypada inaczej?

* https://europa.eu/eurobarometer/surveys/detail/2668

Fot. Geert Pieters/ Unsplash

Artykuł Adam Śliwiński: Temperatura w klubie fitness a wskazania na barometrze pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.