Według danych GUS inflacja w styczniu 2023 wynosiła aż 17,2% w stosunku do stycznia w 2022 (czyli: za te same towary w tym roku Polacy zapłacili średnio o 17,2% więcej). Fakt, że połowa respondentów badania stara się ograniczyć wydatki na jedzenie, pokazuje, jak ogromny wpływ ma inflacja na życie Polaków. Zmusza ona do oszczędności w tak podstawowej sferze, jaką są zakupy żywnościowe.

Nawyki żywieniowe pod lupą

Respondentów zapytano o to, czy z powodu inflacji musieli ograniczyć wydatki na jedzenie. Aż połowa Polaków odpowiedziała twierdząco. 36% nie wprowadziło oszczędności w tym zakresie, a 14% udzieliło odpowiedzi „trudno powiedzieć”. Na podstawie wyników ankiety przygotowany został ranking miast, w których największy procent mieszkańców ograniczył zakupy żywnościowe ze względu na inflację.

Pierwsze miejsce zajął Wrocław. Aż 61,8% mieszkańców zadeklarowało, że z powodu inflacji musiało ograniczyć wydatki na jedzenie. Na podium uplasowały się także Poznań
(56,1%) oraz Białystok (54,9%). Kolejne na liście są Bydgoszcz, Gdańsk, Łódź i Szczecin, z wynikami odpowiednio: 54%, 51,2%, 50,6%. Wszystkie wymienione miasta przekraczają średnią krajową, wynoszącą 50%.

Mniejszy wpływ inflacji na wydatki na żywność zaobserwowano w Warszawie (43,2% mieszkańców), Krakowie (41,2%) i w Katowicach (31,1%).

Ile Polacy wydają na jedzenie?

Kolejne pytanie, zadane ankietowanym, dotyczyło miesięcznych wydatków na jedzenie. Ponad 1/3 respondentów – 37,3% – poświęca na ten cel 1500 – 2000 złotych w ciągu miesiąca. 21,4% przeznacza na takie wydatki 2001 – 3000 złotych, a niewiele mniej – 19,4% – 1001 – 1500 złotych. Tylko 17,9% zadeklarowało, że ich miesięczne wydatki na żywność mieszczą się w 1000 złotych. Powyżej 3000 złotych wydaje jedynie 4% respondentów.

Ponad 60% Polaków przeznacza w miesiącu na żywność ponad 55% pensji minimalnej. Ponad 21% – więcej niż 58% pensji, poniżej której zarabia połowa Polaków. Dodatkowo, w 2021 roku Główny Urząd Statystyczny oszacował, że przeciętny udział wydatków na jedzenie i napoje bezalkoholowe to w gospodarstwie domowym około 27% całości miesięcznego budżetu. Procent ten rósł w stosunku do poprzednich lat, oznacza więc to, że koszt artykułów spożywczych w dobie inflacji rośnie szybciej niż pensje.

Najwyższe wydatki deklarują mieszkańcy Wrocławia – aż 76,5% wydaje tutaj na żywność ponad 1500 złotych. Niewiele lepiej sytuacja przedstawia się w Bydgoszczy – tu uzyskano wynik 73,5%. Na trzecim miejscu uplasowało się miasto Bydgoszcz z wynikiem 70,1%. Kolejne w rankingu są Szczecin – 64,6%, Warszawa – 64%, Gdańsk – 63,9% i Białystok – 62%. Najmniej wydają mieszkańcy Łodzi – tu 59,7% deklaruje wydatki powyżej 1500 złotych, Krakowa – 52,9% oraz Katowic – 34%.

Gdzie odżywiają się zdrowiej po pandemii?

Na zwyczaje zakupowe Polaków w ostatnich latach wpłynęła nie tylko inflacja, ale także pandemia. Oznaczała ona m.in. długą przerwę w stołowaniu się na mieście, z drugiej – rosnącą popularność zamawiania żywności online. Część Polaków ze względu na dłuższy pobyt w domu i możliwość lepszego spożytkowania czasu, dotąd przeznaczanego na dojazdy do miejsca zatrudnienia, zaczęła bardziej dbać o swoje posiłki. Inni z kolei nabrali zwyczaju podjadania podczas pracy na home – office. Respondentów zapytano więc, czy pandemia wpłynęła na ich zachowania żywieniowe.

1/3 respondentów – 33,7% – deklaruje, że podczas pandemii zaczęło odżywiać się zdrowiej. 20,7% twierdzi, że zaczęło jeść mniej. 32,6% zadeklarowało, że nie zmieniło swoich zwyczajów, a z kolei 13% udzieliło odpowiedzi „trudno powiedzieć”.

Dane pokazują więc, że nowe, pandemiczne warunki miały przynajmniej jeden, pozytywny efekt: około 1/3 Polaków wykorzystała je do zadbania o zdrowszą dietę.

Na podstawie deklaracji przygotowano ranking miast, których mieszkańcy po pandemii zaczęli odżywiać się zdrowiej. W pierwszym w zestawieniu Szczecinie aż 45,6% mieszkańców deklaruje, że zmieniło nawyki nawykowe na lepsze. Na drugim miejscu znalazł się Gdańsk z wynikiem 41,9%, a na trzecim Białystok – 36,6%. W Łodzi 35,1% mieszkańców po pandemii bardziej dba o swoje nawyki żywieniowe, w Krakowie 33,3%, a w Bydgoszczy – 32,2%. Cztery ostatnie miejsca w rankingu zajęły kolejno Poznań – z wynikiem 31,1%, Wrocław – 30,9%, Warszawa – 30,4% oraz Katowice – 28,3%.

W których miastach jest najwięcej wegetarian?

W ramach badania zwyczajów żywieniowych Polaków, respondenci zostali zapytani także o to, jaką stosują dietę. Wyniki przedstawiają się następująco:

• 37,2% nie stosuje żadnej diety,
• 21,5% stosuje dietę wegetariańską,
• 14,1% stosuje dietę odchudzającą,
• 10% stosuje dietę bezglutenową,
• 5,6% stosuje dietę wysokobiałkową,
• 3,5% stosuje dietę wegańską,
• 1,6% stosuje dietę bez laktozy,
• 1,1% stosuje dietę niskobiałkową,
• 5,4% stosuje dietę nie wymienioną w ankiecie.

Prawie 2/3 mieszkańców miast stosuje więc specjalną dietę. Warto zwrócić uwagę na fakt, że aż 25% respondentów (1/4) nie je mięsa. Wpisuje się to w ogólny trend rosnącej popularności wegetarianizmu.

Jak pokazują dane GUS, spożycie mięsa w Polsce na mieszkańca systematycznie spada. W 2021 wynosiło 70,5 kg na mieszkańca, mniej o 2,8 kg od 2020. Coraz większa liczba Polaków jest zainteresowana wegetarianizmem. Z jednej strony wynika to z dbałości o zdrowie, z drugiej – rosnącej świadomości w zakresie ekologii oraz praw zwierząt.

Interesujący może być fakt, że tylko 14,1% ankietowanych deklaruje, że korzysta z diety odchudzającej. Badania pokazują, że główną motywacją do stosowania diety dla Polaków są więc wskazania zdrowotne, a nie chęć zrzucenia kilogramów.

W toku badań przygotowano ranking miast, w których dieta wegetariańska cieszy się szczególną popularnością. W tym zestawieniu prowadzi Wrocław. aż 34% ankietowanych z tego miasta (ponad 1/3) deklaruje stosowanie diety wegetariańskiej. Drugie miejsce zajęła Warszawa z wynikiem 31,2%. Trzeci w zestawieniu jest Poznań – 28,8%. Duża liczba wegetarian (ponad ¼) zamieszkuje także w Bydgoszczy – 25,3%.

Suplementy diety i witaminy

Ponad połowa Polaków stosuje suplementy diety lub witaminy – 17,7% robi to sporadycznie, a 39,3% regularnie. 43% nie sięga po suplementy. Suplementacja największą popularnością cieszy się w Warszawie. Aż 50,4% mieszkańców tego miasta deklaruje, że regularnie używa suplementów/witamin. Na drugim miejscu w rankingu znalazły się Katowice z wynikiem 47,2%, a na trzecim Kraków – 44,1%. W Poznaniu suplementy stosuje 40,9% mieszkańców, w Gdańsku 37,2%, w Łodzie 36,4%, a w Szczecinie – 34,2%.

Suplementacja najmniej popularna jest we Wrocławiu – tu stosuje ją tylko 33,8%, Bydgoszczy – 32,2% oraz w Białymstoku – 29,6%.

Suplementy i witaminy chętniej stosują kobiety. Na pytanie o ich przyjmowanie 49,5% odpowiedziało „tak”, 21% „sporadycznie/czasem”, a jedynie 29,5% – „nie”. Pośród mężczyzn aż 59,8% nie stosuje ich wcale, 13,5% robi to sporadycznie/czasami, a 26,7% – regularnie. Taka różnica może wynikać z większego zainteresowania kobiet sprawami dotyczącymi zdrowia oraz urody.

Jak Polacy oceniają swój stan zdrowia?

49% Polaków ocenia swój stan zdrowia dobrze, 35% średnio, a 16% – źle. Do negatywnej oceny swojego stanu zdrowia są bardziej skłonni mężczyźni (10,6% kobiet wobec 22,5% mężczyzn). Przy ocenie stanu zdrowia znaczenie ma także wiek. Po czterdziestym roku życia maleje odsetek osób, które oceniają swój stan zdrowia dobrze (57,9% w grupie 30 – 39 lat, 45,5% w grupie 40 – 49 lat, 40,1% w grupie 50 – 59 lat i 39,4% – w grupie powyżej 60 roku życia). Co jednak interesujące, największą skłonność do wybierania odpowiedzi „źle” miały osoby pomiędzy 40 a 49 rokiem życia – starsi respondenci częściej wskazywali opcję „średnio”.

Na podstawie zebranych ankiet sprawdzono, w których miastach mieszkańcy najgorzej oceniają swoje zdrowie. Najwięcej osób twierdzi, że ich zdrowie jest „złe” lub „średnie” w Łodzi – aż 64,9%. Kolejne w zestawieniu są Katowice – 57,5%, a następna Bydgoszcz – 52,9%. Stosunkowo podobne wyniki uzyskały Warszawa – 51,2%, Gdańsk – 51,1%, Poznań – 50,8% oraz Białystok – 50,7%. Tylko w trzech miastach mniej niż połowa respondentów oceniła swój stan zdrowia negatywnie. Są to Kraków – 47,1%, Wrocław – 44,1% oraz Szczecin – 43%.

Które miasta są najbardziej aktywne fizycznie?

W badaniu sprawdzono także, ilu mieszkańców polskich miast dba o kondycję.

20,2% nie uprawia żadnego sportu ani aktywności fizycznej. 36,4% ćwiczy regularnie, a 43,5% robi to sporadycznie. Kobiety częściej niż mężczyźni nie uprawiają sportów wcale (27,2% wobec 11,5%). Pośród grupy regularnych sportowców jest jednak tylko trochę mniej kobiet niż mężczyzn (35,8% wobec 37,1%). Ponad połowa mężczyzn – 51,5% – deklaruje, że uprawia sporty sporadycznie.

Najaktywniejsi okazali się mieszkańcy Szczecina. Aż 49,4% z nich uprawia sport regularnie. Na drugim miejscu znalazł się Białystok – 43,7%. Podium zamknęła Warszawa z wynikiem 42,4%.

W Krakowie 39,2% mieszkańców dba o to, aby systematycznie ćwiczyć. W Poznaniu – 37,9%, we Wrocławiu – 37,5%, a w Gdańsku – 32,6%. Sport jest najmniej popularny w Bydgoszczy, Łodzi i Katowicach. W tych miastach regularnie ćwiczy odpowiednio 32,2%, 24,7% oraz 23,6%.

Badania profilaktyczne po polsku

Jak pokazują wyniki ankiety, Polacy nie są zbyt chętni do dbania o profilaktykę.

42,1% poddaje się badaniom profilaktycznym raz na kilka lat. Aż 12,8% nie robi tego… w ogóle. Tylko 31,2% dba o wykonanie badań co roku, a 14% robi to kilka razy do roku.

Polacy też stosunkowo rzadko szukają wiedzy na temat zdrowego trybu życia i odżywiania u profesjonalistów. Czerpią ją przede wszystkim z własnego doświadczenia – 40,9% oraz z internetu – 32,5%. 14,9% porad szuka u dietetyków czy lekarzy. Niewielki procent ankietowanych szuka informacji w książkach – 6,4%, w reklamach – 3,3% oraz w TV – 2%.

Taki stan rzeczy może być związany z niewielką dostępnością wizyt o specjalistów (które prywatnie są drogie, a z kolei na NFZ często wymagają czekania miesiącami) oraz złymi doświadczeniami (np. bagatelizowaniem problemów zdrowotnych).

Ile sypiają Polacy?

60,7% Polaków sypia 7 – 8 godzin na dobę. 8,2% sypia powyżej 8h. 29,2% naszych rodaków deklaruje, że sypia 4 – 6 godzin na dobę, a około 1,3% nawet mniej niż 4 godziny.

Specjaliści zaznaczają, że przeciętny dorosły pomiędzy 18 a 54 rokiem życia potrzebuje mniej więcej 7 – 9 godzin snu na dobę. Większość mieszkańców polskich miast zażywa więc mniej więcej tyle snu, ile należy ze względów zdrowotnych. Wciąż jednak niemal 1/3 respondentów twierdzi, że śpi krócej niż sześć godzin. Duży udział osób, sypiających mniej niż 6 godzin, może wskazywać na to, że spora część Polaków sypia za mało.

Jest to zapewne związane z trybem życia Polaków. Liczne badania pokazują, że obywatelom polski stale pracuje czasu – ze względu na obowiązki zawodowe, rodzinne oraz próby znalezienia także chwili na ulubione rozrywki.

Działania najważniejsze dla zdrowia

Ankietowanych zapytano również o to, które działania uważają za szczególnie istotne przy dbaniu o zdrowie.

Aż 32,5% jako najważniejsze z nich wskazało unikanie stresu. Taki wybór związany jest z faktem, że Polacy są bardzo zestresowanym narodem. Health Report z 2022 pokazuje na przykład, że Polacy na tle Europejczyków najczęściej czują się na granicy wypalenia. Z kolei raport Workforce View 2021 wskazuje na to, że raz w tygodniu silnego stresu w pracy doświadcza około 67% Polaków, a codziennie – 22,15%.

Na drugim miejscu uplasował się sport – wskazało go 27% ankietowanych. Co ciekawe, jest to mniej niż odsetek osób uprawiających sporty regularnie. Nawet niektórzy sportowcy uznają więc, że czynniki takie jak stres albo zła dieta mogą bardziej wpływać na zdrowie niż brak ruchu.

Na trzecim miejscu znalazło się zdrowe odżywianie. Wskazało je 20,6% ankietowanych.

Unikanie papierosów i alkoholu za szczególnie ważne uznało 9,1% ankietowanych, odpowiednią ilość snu 3,6% regularne badania 2,8%, picie właściwej ilości wody 2,5%, a suplementację – 0,5%. Odpowiedzi „inne” udzieliło 1,4% ankietowanych.

Czy Polacy planują więcej aktywności i zdrowszą dietę?

Na pytanie o to, czy w 2023 planują zwiększenie aktywności fizycznej i zmiany w diecie, aż 65,5% respondentów odpowiedziało twierdząco. Tylko 17,7% nie miało takich planów, a 16,8% ankietowanych zadeklarowało, że jeszcze nie wie. Najczęściej zmiany w tym zakresie planowali mieszkańcy Poznania – 72,7%, Wrocławia – 70,6%, Białegostoku – 67,6% oraz Łodzi – 67,5%. Najrzadziej – mieszkańcy Gdańska – 61,6%, Warszawy – 61,5%, Krakowa – 60,8% oraz Katowic – 60,4%.

Choć plany zwiększenia aktywności i stosowania zdrowszej diety są czymś pozytywnym, warto podkreślić, że ankieta była przeprowadzana w pierwszych miesiącach roku. Jak pokazują liczne statystyki, Nowy Rok to okres, w którym wielu Polaków podejmuje postanowienia dotyczące uprawiania sportu oraz zdrowego utrzymywania. Tymczasem postanowień tych dotrzymuje niewielki odsetek. (Według różnych badań: od 5% do 10%.) Sama chęć zmian wskazuje jednak już na to, że większość Polaków zdaje sobie sprawę z tego, jak ważne dla ich zdrowia, kondycji i samopoczucia są ruch oraz zdrowe odżywianie.

Podsumowanie

Badania pozwoliły lepiej poznać zwyczaje Polaków, które wpływają na ich zdrowie. W ich toku zweryfikowano także opinie na tematy takie jak działania ważne dla zdrowia. Wyniki ankiet pokazują, że większość Polaków zdaje sobie sprawę ze znaczenia takich rzeczy jak aktywność fizyczna czy prawidłowa dieta. Znaczący odsetek przynajmniej próbuje uprawiać sporty, jeżeli nie regularnie, to sporadycznie, około 2/3 Polaków dba o dietę, ponad 60% sypia minimum siedem godzin na dobę, ponad połowa mieszkańców z troski o zdrowie miast sięga po suplementy, a około 65% chciałoby zmienić na lepsze swoje nawyki dotyczące ruchu oraz odżywiania.

Jednocześnie jednak warto zauważyć, że wciąż duża część Polaków (ok. 30%) pali papierosy. Co czwarty Polak nie uprawia żadnego sportu, a ponad 12% nie poddaje się badaniom profilaktycznym.

To pokazuje, że mimo rosnącej świadomości w kwestiach prozdrowotnych, w Polsce pozostaje w zakresie dbałości o zdrowie jeszcze wiele do zrobienia.

Źródło: materiały prasowe MyBestPharm
Fot. Gardie Design & Social Media Marketing/ Unsplash

Przeczytaj też Nawyki żywieniowe Polaków

Artykuł Nawyki zdrowotne Polaków podczas inflacji pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Wiosną i latem chronimy się przed nimi kremami z filtrem, jesienią i zimą mamy ich za mało. Promienie słoneczne pobudzające syntezę skórną witaminy D są naszym największym sprzymierzeńcem w dbaniu o jej odpowiedni poziom w organizmie. Jak jeszcze możemy jej dostarczać i dlaczego jest to tak ważne?

Sprawność, odporność, siła mentalna

Witaminę D dostarczamy naszemu organizmowi na dwa sposoby – spożywając produkty roślinne (dostarczamy witaminę D2) oraz odzwierzęce (witaminę D3), a także poprzez
syntezę skórną pobudzaną przez promienie słoneczne (witamina D3). Pomimo zróżnicowanego sposobu pozyskiwania tej witaminy większość mieszkańców Europy Środkowej musi świadomie dbać o jej odpowiedni poziom w organizmie.

Dla osób aktywnych fizycznie ma to dodatkowe znaczenie ze względu na wpływ witaminy D na minimalizowanie kontuzji (mocne kości, silne mięśnie, wsparcie regeneracji organizmu).

Wśród rzadziej wymienianych aspektów znajduje się także sprawne działanie
układu immunologicznego i zwiększanie odporności na infekcje, a także wpływ witaminy
D na układ nerwowy, a tym samym na formę mentalną. W efekcie odpowiedniej suplementacji proces treningowy przebiega zgodnie z założeniami, nie jest przerywany kontuzjami, chorobami i infekcjami, a dodatkowo zawodnik lub osoba w cyklu treningów zachowuje większą motywację i lepsze samopoczucie.

Co powinno zwrócić naszą szczególną uwagę i dać podstawy, żeby wnioskować o niedoborze tej witaminy? Głównymi objawami deficytu są m.in.: bóle kostno-mięśniowe, utrata apetytu, przewlekłe zmęczenie, spadek energii, spadek nastroju czy bezsenność. Niedobór witaminy D jest także czynnikiem zwiększającym ryzyko otyłości.

Wsparcie dla natury

Mając świadomość, jak ważna dla naszego zdrowia jest witamina D, warto znać jej zalecane dawkowanie, dostarczać ją w spożywanych posiłkach, a także suplementować.

– Dobrze zbilansowana dieta, zapewniająca odpowiednią ilość m.in. tłustych ryb, w tym łososia, śledzia czy makreli, oraz grzybów, takich jak kurki, borowiki czy pieczarki, a także jaj, które są źródłami witaminy D, jest wparciem do utrzymania jej odpowiedniego poziomu w organizmie

– podkreśla Anna Zięba, dietetyk cateringu dietetycznego CityDiet, specjalizująca się w suplementacji i żywieniu w sporcie.

Jeśli chcesz przeczytać ciąg dalszy artykułu, zapraszamy do czytelni online – LINK

Możesz też otrzymać wersję drukowaną magazynu w bezpłatnej prenumeracie – LINK

Artykuł sponsorowany

Artykuł Witamina D w diecie osób aktywnych pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Witamina D dostarczana poprzez słońce

Witamina D chociaż jest dostępna w pożywieniu, jej najcenniejszym źródłem są promienie słoneczne UVB. Dochodzi wtedy do tzw. syntezy skórnej witaminy D, w wyniku której  witamina D jest wytwarzana przez nasz organizm. Odpowiednia ekspozycja na słońce może dostarczyć całego dziennego zapotrzebowania na witaminę D. Jednak nie jest to takie proste, jakby się mogło wydawać.

Przede wszystkim, istnieje bardzo wiele różnych czynników, które będą wpływały na skuteczność syntezy skórnej. Co będzie miało na to wpływ? Szerokość geograficzna, a tym samym kąt padania promieni słonecznych na skórę, warunki pogodowe (smog, chmury itp.), karnacja skóry oraz jej powierzchnia wystawiona na słońce, masa ciała, stosowanie różnego rodzaju kremów z filtrami, stosowanie leków oraz stan zdrowia, czy też pora roku, a także jaka jest pora dnia.

To wszystko powoduje, że w Polsce nawet w okresie wiosenno-letnim często ciężko jest dostarczać odpowiednich ilości witaminy D z uwagi m.in. na warunki pogodowe, a także to że w tym okresie wciąż znaczną ilość czasu spędza się w pomieszczeniach. Zwłaszcza wtedy, gdy słońce jest w stanie wytworzyć największe ilości witaminy D w wyniku syntezy skórnej (10 – 15).

W poszukiwaniu odpowiedniej witaminy D dla siebie, warto zwrócić uwagę na ofertę sklepu SFD, w której dostępna jest witamina D w bardzo wielu wariantach, co pozwala dopasować dawkę witaminy do konkretnej, własnej sytuacji.

Co zatem z suplementacją witaminy D?

Warto pamiętać, że bezpodstawna suplementacja może doprowadzić do nadmiaru konkretnego składnika odżywczego, który może być równie niebezpieczny co jego niedobór. To powoduje, że zawsze na samym początku warto zbadać poziom danego składnika odżywczego w organizmie. Na tej podstawie można dostosować suplement diety, a także dawkę. Nawet jeśli chodzi o witaminę D, której niedobór występuje u ok. 90% populacji całego świata.

Niemniej jednak w Polsce warunki pogodowe oraz wszystkie inne zmienne wpływające na efektywność syntezy skórnej witaminy D powodują, że jej suplementacja jest zalecana przez cały rok.

Z tym że warto zaznaczyć, że w zależności od stanu zdrowia, wagi oraz wieku, zapotrzebowanie na witaminę D będzie inne. Warto zatem najpierw odpowiednio zbadać jej poziom we własnym organizmie i na podstawie badań poprosić lekarza o wskazanie najlepszej dawki witaminy D we własnej sytuacji.

Warto jednak pamiętać, że w przypadku suplementów diety oraz odżywek, warto zawsze weryfikować źródło pochodzenia danego preparatu. Aby nie zaszkodzić własnemu zdrowiu i zaoszczędzić czas, warto skorzystać z ofert renomowanych marek, takich jak SFD. Firma od wielu lat dostarcza na rynek najwyższej jakości suplementy diety oraz odżywki, a oferta sklepu SFD jest niezwykle szeroka, dzięki czemu każdy może znaleźć odpowiedni suplement dla siebie.

Artykuł sponsorowany

Artykuł Witamina D – suplementować przez cały rok? pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Po fitnessowym boomie, który rozpoczął się kilka lat temu, na półkach sklepowych znalazło się mnóstwo nowych, wcześniej nieznanych odżywek białkowych. Pojawiają się pytania, czym się one różnią, które warto kupić, a które omijać?

Oto krótki poradnik, który, mam nadzieję, pomoże wam odpowiedzieć na te pytania, gdy staniecie przed wyborem nowego białka dla siebie lub klienta.

1. Duży producent może więcej – kup białko znanej firmy

Stety bądź niestety, chociaż czasem chciałoby się wesprzeć mniejszego, lokalnego producenta suplementów diety, bezpieczniejszy byłby wybór białka pochodzenia olbrzymiej, znanej marki, posiadającej szersze zaplecze produkcyjne. Szczególnie, kiedy nie jesteśmy
dostatecznie zorientowani w sytuacji rynkowej. Kontrola oraz warunki, w jakich wytwarzane są suplementy w takiej firmie, są na znacznie wyższym poziomie niż w przypadku tych mniejszych lub nowych, które zazwyczaj zlecają produkcję zewnętrznemu podmiotowi.

Przykładami takich producentów na polskim rynku będą: Olimp, Trec, KFD, NoblePharm, BioTechUSA. Nie chcę tutaj dyskryminować czy odradzać mniejszych firm. Mnie też zdarza się kupno białka z takiego źródła, i raczej wątpię, żeby było z nim coś nie tak. Szczególnie w czasach, gdy producenci regularnie badają produkty konkurencji. Po prostu: jeżeli się na tym nie znasz i szukasz pewniaka, kup białko od giganta.

2. Koncentrat, izolat, hydrolizat, białko mleczne, białko sojowe, albumina jaj, kazeina – co wybrać?

Na rynku znajdziemy szeroką gamę różnych źródeł protein, a niektórzy producenci mogą próbować was przekonywać, że jedna jest lepsza od drugiej. Ta będzie lepsza po treningu, tamta będzie najlepsza na noc, a miks różnych źródeł zapewni wam idealnie rozłożony w czasie transport aminokwasów do krwi. IT’S ALL BULLSHIT. No dobra, może trochę przesadziłem. Łagodnie mówiąc to czysty marketing. Trzymaj się podstawowego, najbardziej znanego źródła protein, czyli koncentratu białka serwatkowego.

Jeśli chcesz przeczytać artykuł autorstwa Maćka Majchrzaka w całości, zapraszamy do naszej czytelni online – LINK

Możesz też otrzymać wersję papierową magazynu. Wystarczy, że wypełnisz formularz bezpłatnej prenumeraty – LINK

Fot. archiwum prywatne autora tekstu

Artykuł Suplementy subiektywnie: Jak wybierać odżywki białkowe? pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

„Na podstawie obecnego stanu wiedzy można rozważyć przyjmowanie suplementów diety przez: osoby dorosłe spożywające diety niskoenergetyczne, osoby starsze, osoby stosujące diety z ograniczeniami, bądź eliminujące niektóre składniki pokarmowe, kobiety po menopauzie (przy niedoborze wapnia i witaminy D). Szczególną grupą są również kobiety ciężarne” – czytamy w najnowszej wersji opracowania pt. „Normy żywienia dla populacji Polski i ich zastosowanie”, które opublikował Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego-Państwowy Zakład Higieny (NIZP-PZH).

Aktualizacja normy żywienia

Normy dla populacji Polski powstają w oparciu m.in. o zalecenia ekspertów Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA), Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), a także Wydziału Zdrowia i Medycyny (HMD) Narodowej Akademii Nauk ze Stanów Zjednoczonych. Uwzględniają one wyniki najnowszych badań naukowych w dziedzinie medycyny i dietetyki. Dlatego są regularnie aktualizowane – w ślad za postępem wiedzy z tego obszaru. Ostatnia nowelizacja polskich norm żywienia została opublikowana w grudniu 2020 r.

Suplementy dla kobiet w ciąży

W odniesieniu do kobiet w ciąży eksperci NIZP-PZH (wywodzący się z d. Instytutu Żywności i Żywienia) precyzują, że zaleca się im suplementację diety w kwas foliowy, jod i witaminę D3 oraz w uzasadnionych przypadkach w inne witaminy i składniki mineralne. W przypadku kwasu foliowego, suplementację należy rozpocząć jeszcze w okresie planowania ciąży. To prosty, i co najważniejsze, skuteczny sposób profilaktyki wad cewy nerwowej u płodu. Ponadto, kobietom spożywającym małą ilość ryb i innych produktów bogatych w kwas dokozaheksaenowy (DHA) specjaliści zalecają suplementację diety w ten właśnie składnik.

Zalecenia dotyczące suplementacji nie ograniczają się jednak wyłącznie do wymienionych wyżej grup populacyjnych.

Witamina D3

„Zgodnie z aktualnymi wytycznymi zaleca się suplementację witaminy D zarówno u niemowląt, jak i dzieci, młodzieży oraz osób dorosłych w różnych dawkach, w zależności m.in. od wieku, masy ciała, spożycia z dietą, syntezy skórnej. Warto przed zastosowaniem suplementacji witaminą D wykonać badania 25(OH)D we krwi, a także monitorować jej poziom w trakcie suplementacji oraz skonsultować zasadność suplementacji z lekarzem lub farmaceutą” – czytamy w normach.

Suplementy – nie na własną rękę

Specjaliści przestrzegają przed stosowaniem suplementów na własną rękę, choć ich wszechobecne reklamy oraz powszechna dostępność sprawiają, że wiele osób tak właśnie robi. Eksperci NIZP-PZH podkreślają, że – co do zasady – przed zastosowaniem jakiegokolwiek suplementu diety powinno się najpierw poddać fachowej ocenie (lekarza, farmaceuty, dietetyka klinicznego) sposób żywienia, stan zdrowia, istniejące choroby, przyjmowane leki, stosowane używki, a także inne czynniki związane z kondycją i stylem życia danej osoby.

„Należy rozważyć korzyści i zagrożenia związane z ewentualnym stosowaniem suplementu, rozpatrując każdy przypadek indywidualnie” – radzą autorzy opracowania.

Efekty nieracjonalne stosowanej suplementacji

Suplementy mogą być skutecznym sposobem uzupełniania niedoborów konkretnych składników w diecie. Jednak należy być też świadomym tego, że konsekwencje niekontrolowanego, nieuzasadnionego lub nadmiernego stosowania suplementów mogą być groźne dla zdrowia.

„Nieuzasadniona suplementacja, brak rzetelnej informacji na etykiecie dotyczącej przeciwwskazań do stosowania, możliwość interakcji z innymi składnikami żywności lub lekami oraz stosowanie większej ilości suplementów diety jednocześnie może wiązać się z ryzykiem wystąpienia działań niekorzystnych dla zdrowia” – ostrzegają eksperci NIZP-PZH.

Oto kilka przykładów negatywnych skutków „nadużywania” suplementów diety:

• U osób palących papierosy suplementacja beta-karotenem w dawkach od 20 do 50 mg dziennie zwiększa ryzyko wystąpienia raka płuca.
• Wysokie spożycie folianów (powyżej 800 mikrogramów) może pogłębić kliniczne objawy związane z niedoborem witaminy B12 u osób starszych. Chodzi o stany takie, jak anemia i zaburzenia funkcji poznawczych.
• Nadmiar niektórych składników suplementów (np. witaminy A i żelaza) może kumulować się w organizmie u osób starszych. To z kolei może zwiększać ryzyko rozwoju niektórych chorób przewlekłych.
• Duże dawki antyoksydantów przyjmowane w postaci suplementów nie chronią przed chorobami przewlekłymi, takimi jak choroby serca czy cukrzyca. Według niektórych badań mogą być wręcz szkodliwe.
• U niektórych osób przyjmowanie dużych dawek witaminy C przez dłuższy czas może prowadzić do tworzenia się kamieni w nerkach. Dlatego nie powinno się stosować dużych dawek tej witaminy u osób mających predyspozycje do tworzenia kamieni nerkowych lub chorujących na kamicę nerkową.
• Nadmierne przyjmowanie preparatów z magnezem może doprowadzić m.in. do zaburzeń rytmu serca, zaburzeń żołądkowo-jelitowych i do osłabienia mięśni.

Poza tym, suplementy diety mogą być przyczyną powikłań farmakoterapii u pacjentów zażywających leki (w wyniku zachodzących między nimi interakcji), np. mogą zmniejszać wchłanianie leków kardiologicznych czy antybiotyków.

Zdrowa dieta przede wszystkim

Dlatego eksperci podkreślają, że najważniejszym i najbardziej optymalnym dla zdrowia sposobem dostarczania organizmowi niezbędnych składników odżywczych powinna być zdrowa, zbilansowana dieta. W praktyce, u osób zdrowych, stosujących właściwą dietę, po prostu nie ma potrzeby stosowania suplementów diety. Generalnie powinno się je stosować jedynie okresowo – w uzasadnionych przypadkach.

W tym kontekście warto jeszcze wspomnieć, że jesienią 2020 r. NIZP-PZH opublikował aktualizację ogólnych zaleceń dotyczących zdrowego żywienia. Mają one teraz graficzną postać talerza. Przypomnijmy, że wcześniej, przez wiele lat, zasady zdrowego żywienia miały w Polsce formę piramidy. Warto zapoznać się ze wspomnianym „Talerzem zdrowego żywienia” i towarzyszącym mu rekomendacjom, gdyż w prosty i obrazowy sposób wskazują one co i w jakich proporcjach należy jeść, aby dieta dostarczała wszystkich niezbędnych składników odżywczych.

Źródła:

„Normy żywienia dla populacji Polski i ich zastosowanie” (wyd. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego-Państwowy Zakład Higieny, 2020). Publikacja dostępna na stronie Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej.
Portal Medycyna Praktyczna.
Wiktor Szczepaniak

Źródło:materiały prasowe PAP
Fot. Sharon McCutcheon/ Unsplash

Czytaj też Dieta Polaków

Artykuł Suplementy w polskiej diecie pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.