Jak wynika z badania „Żywieniowe nawyki pracujących Polaków” w ciągu ostatnich dwóch lat 46 proc. badanych pracowników zmieniło sposób odżywiania się. Mniej niż połowa robiła to pod okiem dietetyka bądź lekarza. Ponad połowa respondentów podejmowała próby zmiany na własną rękę, co wiązało się z niższą skutecznością w grupie szczególnie potrzebującej.

Obecność dietetyka w procesie zmiany nawyków żywieniowych w grupie osób z nadwagą i otyłością zwiększyła skuteczność o połowę. Osoby z nadwagą podejmujące interwencje żywieniowe na własną rękę osiągały zdecydowany efekt w 32 proc. przypadkach, a pod opieką dietetyka zdecydowaną skuteczność deklarowało już 48 proc. będących na diecie respondentów.

– Z racji rosnących wskaźników nadwagi i otyłości wśród pracowników polskich firm, będziemy obserwować rosnące zainteresowanie dietami odchudzającymi. Zdobycie tej wiedzy w biurze czy zakładzie pracy może poprawić skuteczność, przyspieszyć osiąganie pozytywnych efektów w zakresie sylwetki, ale przede wszystkim zdrowia i dobrego samopoczucia – mówi Magdalena Kartasińska-Kwaśnik, dietetyk kliniczny i kierownik działu dietetycznego Dailyfruits.

Skąd zmiana diety?

Dobrą wiadomością jest fakt, że to nie chęć zmniejszenia masy ciała była głównym powodem przejścia na dietę. Na pierwszym miejscu Polacy stawiają zdrowie i dobre samopoczucie. To główny powód zmiany diety dla ponad 90 proc. ankietowanych. Blisko połowa respondentów wśród innych powodów zmian w swoim jadłospisie wskazała chęć poprawy wyników badań, wspomaganie swoich treningów czy chęć oczyszczenia organizmu. Jedna trzecia ankietowanych wprowadziła dietę w odpowiedzi na rekomendacje lekarza lub dietetyka. Co piąty pracownik zdecydował się na inny sposób odżywiania, zachęcony przez rodzinę i znajomych. W grę wchodził też światopogląd (najczęściej rezygnacja z produktów mięsnych), a także ze względu na zmiany rytmu dnia.

Ze wsparciem skuteczniej

– To, czy zmiana nawyków żywieniowych okazała się skuteczna, było uzależnione od wielu czynników, niemniej wsparcie dietetyka w każdej grupie zwiększało szanse na sukces. Ogółem 49 proc. osób, które podjęły dietę po poradzie u dietetyka, zdecydowanie osiągnęło swój rezultat. Wśród wszystkich osób wprowadzających zmiany na własną rękę z efektów zmian było zadowolonych 41 proc. – dodaje Magdalena Kartasińska.

Częściej na zmianę sposobu odżywiania decydowały się kobiety niż mężczyźni. Niemal połowa ankietowanych kobiet (49 proc.) zdecydowała się na taki krok w ciągu dwóch ostatnich lat. Chociaż niemal połowa polskich pracowników chciała zmienić swoje nawyki żywieniowe, tylko nieliczni zwrócili się po pomoc dietetyka. Z usług dietetycznych skorzystało 21 proc. wszystkich ankietowanych (w tym 25 proc. kobiet i 17 proc. mężczyzn).

Wsparcie dietetyka okazało się skuteczniejsze u mężczyzn niż u kobiet. Bez porad dietetyka 40 proc. kobiet zdecydowanie osiągnęło swój cel. W grupie pań korzystających z profesjonalnych porad dietetycznych zdecydowany sukces osiągnęło 48 proc. kobiet. W przypadku mężczyzn 42 proc. osiągnęło swoje cele samodzielnie. Ze wsparciem dietetyka 55 proc. Osiągnięcie założonych celów było zdecydowanie trudniejsze dla osób z nadwagą i otyłością. W tej grupie tylko 32 proc. ankietowanych osiągnęło zakładany rezultat bez porady u dietetyka. Po poradzie u dietetyka 48 proc. osób z nadwagą i otyłością osiągnęło swój cel.

Opracowano na podstawie materiałów z badania „Żywieniowe nawyki pracujących Polaków 2022”. Badanie zostało zrealizowane przez firmę Dailyfruits we współpracy z Instytutem Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera na próbie 1091 respondentów.

Artykuł ukazał się w wydaniu 5-6/2022 czasopisma Magazyn Fitness Biznes

Artykuł Zmiana diety na własną rękę. Jakie rezultaty przynosi? pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Według danych GUS inflacja w styczniu 2023 wynosiła aż 17,2% w stosunku do stycznia w 2022 (czyli: za te same towary w tym roku Polacy zapłacili średnio o 17,2% więcej). Fakt, że połowa respondentów badania stara się ograniczyć wydatki na jedzenie, pokazuje, jak ogromny wpływ ma inflacja na życie Polaków. Zmusza ona do oszczędności w tak podstawowej sferze, jaką są zakupy żywnościowe.

Nawyki żywieniowe pod lupą

Respondentów zapytano o to, czy z powodu inflacji musieli ograniczyć wydatki na jedzenie. Aż połowa Polaków odpowiedziała twierdząco. 36% nie wprowadziło oszczędności w tym zakresie, a 14% udzieliło odpowiedzi „trudno powiedzieć”. Na podstawie wyników ankiety przygotowany został ranking miast, w których największy procent mieszkańców ograniczył zakupy żywnościowe ze względu na inflację.

Pierwsze miejsce zajął Wrocław. Aż 61,8% mieszkańców zadeklarowało, że z powodu inflacji musiało ograniczyć wydatki na jedzenie. Na podium uplasowały się także Poznań
(56,1%) oraz Białystok (54,9%). Kolejne na liście są Bydgoszcz, Gdańsk, Łódź i Szczecin, z wynikami odpowiednio: 54%, 51,2%, 50,6%. Wszystkie wymienione miasta przekraczają średnią krajową, wynoszącą 50%.

Mniejszy wpływ inflacji na wydatki na żywność zaobserwowano w Warszawie (43,2% mieszkańców), Krakowie (41,2%) i w Katowicach (31,1%).

Ile Polacy wydają na jedzenie?

Kolejne pytanie, zadane ankietowanym, dotyczyło miesięcznych wydatków na jedzenie. Ponad 1/3 respondentów – 37,3% – poświęca na ten cel 1500 – 2000 złotych w ciągu miesiąca. 21,4% przeznacza na takie wydatki 2001 – 3000 złotych, a niewiele mniej – 19,4% – 1001 – 1500 złotych. Tylko 17,9% zadeklarowało, że ich miesięczne wydatki na żywność mieszczą się w 1000 złotych. Powyżej 3000 złotych wydaje jedynie 4% respondentów.

Ponad 60% Polaków przeznacza w miesiącu na żywność ponad 55% pensji minimalnej. Ponad 21% – więcej niż 58% pensji, poniżej której zarabia połowa Polaków. Dodatkowo, w 2021 roku Główny Urząd Statystyczny oszacował, że przeciętny udział wydatków na jedzenie i napoje bezalkoholowe to w gospodarstwie domowym około 27% całości miesięcznego budżetu. Procent ten rósł w stosunku do poprzednich lat, oznacza więc to, że koszt artykułów spożywczych w dobie inflacji rośnie szybciej niż pensje.

Najwyższe wydatki deklarują mieszkańcy Wrocławia – aż 76,5% wydaje tutaj na żywność ponad 1500 złotych. Niewiele lepiej sytuacja przedstawia się w Bydgoszczy – tu uzyskano wynik 73,5%. Na trzecim miejscu uplasowało się miasto Bydgoszcz z wynikiem 70,1%. Kolejne w rankingu są Szczecin – 64,6%, Warszawa – 64%, Gdańsk – 63,9% i Białystok – 62%. Najmniej wydają mieszkańcy Łodzi – tu 59,7% deklaruje wydatki powyżej 1500 złotych, Krakowa – 52,9% oraz Katowic – 34%.

Gdzie odżywiają się zdrowiej po pandemii?

Na zwyczaje zakupowe Polaków w ostatnich latach wpłynęła nie tylko inflacja, ale także pandemia. Oznaczała ona m.in. długą przerwę w stołowaniu się na mieście, z drugiej – rosnącą popularność zamawiania żywności online. Część Polaków ze względu na dłuższy pobyt w domu i możliwość lepszego spożytkowania czasu, dotąd przeznaczanego na dojazdy do miejsca zatrudnienia, zaczęła bardziej dbać o swoje posiłki. Inni z kolei nabrali zwyczaju podjadania podczas pracy na home – office. Respondentów zapytano więc, czy pandemia wpłynęła na ich zachowania żywieniowe.

1/3 respondentów – 33,7% – deklaruje, że podczas pandemii zaczęło odżywiać się zdrowiej. 20,7% twierdzi, że zaczęło jeść mniej. 32,6% zadeklarowało, że nie zmieniło swoich zwyczajów, a z kolei 13% udzieliło odpowiedzi „trudno powiedzieć”.

Dane pokazują więc, że nowe, pandemiczne warunki miały przynajmniej jeden, pozytywny efekt: około 1/3 Polaków wykorzystała je do zadbania o zdrowszą dietę.

Na podstawie deklaracji przygotowano ranking miast, których mieszkańcy po pandemii zaczęli odżywiać się zdrowiej. W pierwszym w zestawieniu Szczecinie aż 45,6% mieszkańców deklaruje, że zmieniło nawyki nawykowe na lepsze. Na drugim miejscu znalazł się Gdańsk z wynikiem 41,9%, a na trzecim Białystok – 36,6%. W Łodzi 35,1% mieszkańców po pandemii bardziej dba o swoje nawyki żywieniowe, w Krakowie 33,3%, a w Bydgoszczy – 32,2%. Cztery ostatnie miejsca w rankingu zajęły kolejno Poznań – z wynikiem 31,1%, Wrocław – 30,9%, Warszawa – 30,4% oraz Katowice – 28,3%.

W których miastach jest najwięcej wegetarian?

W ramach badania zwyczajów żywieniowych Polaków, respondenci zostali zapytani także o to, jaką stosują dietę. Wyniki przedstawiają się następująco:

• 37,2% nie stosuje żadnej diety,
• 21,5% stosuje dietę wegetariańską,
• 14,1% stosuje dietę odchudzającą,
• 10% stosuje dietę bezglutenową,
• 5,6% stosuje dietę wysokobiałkową,
• 3,5% stosuje dietę wegańską,
• 1,6% stosuje dietę bez laktozy,
• 1,1% stosuje dietę niskobiałkową,
• 5,4% stosuje dietę nie wymienioną w ankiecie.

Prawie 2/3 mieszkańców miast stosuje więc specjalną dietę. Warto zwrócić uwagę na fakt, że aż 25% respondentów (1/4) nie je mięsa. Wpisuje się to w ogólny trend rosnącej popularności wegetarianizmu.

Jak pokazują dane GUS, spożycie mięsa w Polsce na mieszkańca systematycznie spada. W 2021 wynosiło 70,5 kg na mieszkańca, mniej o 2,8 kg od 2020. Coraz większa liczba Polaków jest zainteresowana wegetarianizmem. Z jednej strony wynika to z dbałości o zdrowie, z drugiej – rosnącej świadomości w zakresie ekologii oraz praw zwierząt.

Interesujący może być fakt, że tylko 14,1% ankietowanych deklaruje, że korzysta z diety odchudzającej. Badania pokazują, że główną motywacją do stosowania diety dla Polaków są więc wskazania zdrowotne, a nie chęć zrzucenia kilogramów.

W toku badań przygotowano ranking miast, w których dieta wegetariańska cieszy się szczególną popularnością. W tym zestawieniu prowadzi Wrocław. aż 34% ankietowanych z tego miasta (ponad 1/3) deklaruje stosowanie diety wegetariańskiej. Drugie miejsce zajęła Warszawa z wynikiem 31,2%. Trzeci w zestawieniu jest Poznań – 28,8%. Duża liczba wegetarian (ponad ¼) zamieszkuje także w Bydgoszczy – 25,3%.

Suplementy diety i witaminy

Ponad połowa Polaków stosuje suplementy diety lub witaminy – 17,7% robi to sporadycznie, a 39,3% regularnie. 43% nie sięga po suplementy. Suplementacja największą popularnością cieszy się w Warszawie. Aż 50,4% mieszkańców tego miasta deklaruje, że regularnie używa suplementów/witamin. Na drugim miejscu w rankingu znalazły się Katowice z wynikiem 47,2%, a na trzecim Kraków – 44,1%. W Poznaniu suplementy stosuje 40,9% mieszkańców, w Gdańsku 37,2%, w Łodzie 36,4%, a w Szczecinie – 34,2%.

Suplementacja najmniej popularna jest we Wrocławiu – tu stosuje ją tylko 33,8%, Bydgoszczy – 32,2% oraz w Białymstoku – 29,6%.

Suplementy i witaminy chętniej stosują kobiety. Na pytanie o ich przyjmowanie 49,5% odpowiedziało „tak”, 21% „sporadycznie/czasem”, a jedynie 29,5% – „nie”. Pośród mężczyzn aż 59,8% nie stosuje ich wcale, 13,5% robi to sporadycznie/czasami, a 26,7% – regularnie. Taka różnica może wynikać z większego zainteresowania kobiet sprawami dotyczącymi zdrowia oraz urody.

Jak Polacy oceniają swój stan zdrowia?

49% Polaków ocenia swój stan zdrowia dobrze, 35% średnio, a 16% – źle. Do negatywnej oceny swojego stanu zdrowia są bardziej skłonni mężczyźni (10,6% kobiet wobec 22,5% mężczyzn). Przy ocenie stanu zdrowia znaczenie ma także wiek. Po czterdziestym roku życia maleje odsetek osób, które oceniają swój stan zdrowia dobrze (57,9% w grupie 30 – 39 lat, 45,5% w grupie 40 – 49 lat, 40,1% w grupie 50 – 59 lat i 39,4% – w grupie powyżej 60 roku życia). Co jednak interesujące, największą skłonność do wybierania odpowiedzi „źle” miały osoby pomiędzy 40 a 49 rokiem życia – starsi respondenci częściej wskazywali opcję „średnio”.

Na podstawie zebranych ankiet sprawdzono, w których miastach mieszkańcy najgorzej oceniają swoje zdrowie. Najwięcej osób twierdzi, że ich zdrowie jest „złe” lub „średnie” w Łodzi – aż 64,9%. Kolejne w zestawieniu są Katowice – 57,5%, a następna Bydgoszcz – 52,9%. Stosunkowo podobne wyniki uzyskały Warszawa – 51,2%, Gdańsk – 51,1%, Poznań – 50,8% oraz Białystok – 50,7%. Tylko w trzech miastach mniej niż połowa respondentów oceniła swój stan zdrowia negatywnie. Są to Kraków – 47,1%, Wrocław – 44,1% oraz Szczecin – 43%.

Które miasta są najbardziej aktywne fizycznie?

W badaniu sprawdzono także, ilu mieszkańców polskich miast dba o kondycję.

20,2% nie uprawia żadnego sportu ani aktywności fizycznej. 36,4% ćwiczy regularnie, a 43,5% robi to sporadycznie. Kobiety częściej niż mężczyźni nie uprawiają sportów wcale (27,2% wobec 11,5%). Pośród grupy regularnych sportowców jest jednak tylko trochę mniej kobiet niż mężczyzn (35,8% wobec 37,1%). Ponad połowa mężczyzn – 51,5% – deklaruje, że uprawia sporty sporadycznie.

Najaktywniejsi okazali się mieszkańcy Szczecina. Aż 49,4% z nich uprawia sport regularnie. Na drugim miejscu znalazł się Białystok – 43,7%. Podium zamknęła Warszawa z wynikiem 42,4%.

W Krakowie 39,2% mieszkańców dba o to, aby systematycznie ćwiczyć. W Poznaniu – 37,9%, we Wrocławiu – 37,5%, a w Gdańsku – 32,6%. Sport jest najmniej popularny w Bydgoszczy, Łodzi i Katowicach. W tych miastach regularnie ćwiczy odpowiednio 32,2%, 24,7% oraz 23,6%.

Badania profilaktyczne po polsku

Jak pokazują wyniki ankiety, Polacy nie są zbyt chętni do dbania o profilaktykę.

42,1% poddaje się badaniom profilaktycznym raz na kilka lat. Aż 12,8% nie robi tego… w ogóle. Tylko 31,2% dba o wykonanie badań co roku, a 14% robi to kilka razy do roku.

Polacy też stosunkowo rzadko szukają wiedzy na temat zdrowego trybu życia i odżywiania u profesjonalistów. Czerpią ją przede wszystkim z własnego doświadczenia – 40,9% oraz z internetu – 32,5%. 14,9% porad szuka u dietetyków czy lekarzy. Niewielki procent ankietowanych szuka informacji w książkach – 6,4%, w reklamach – 3,3% oraz w TV – 2%.

Taki stan rzeczy może być związany z niewielką dostępnością wizyt o specjalistów (które prywatnie są drogie, a z kolei na NFZ często wymagają czekania miesiącami) oraz złymi doświadczeniami (np. bagatelizowaniem problemów zdrowotnych).

Ile sypiają Polacy?

60,7% Polaków sypia 7 – 8 godzin na dobę. 8,2% sypia powyżej 8h. 29,2% naszych rodaków deklaruje, że sypia 4 – 6 godzin na dobę, a około 1,3% nawet mniej niż 4 godziny.

Specjaliści zaznaczają, że przeciętny dorosły pomiędzy 18 a 54 rokiem życia potrzebuje mniej więcej 7 – 9 godzin snu na dobę. Większość mieszkańców polskich miast zażywa więc mniej więcej tyle snu, ile należy ze względów zdrowotnych. Wciąż jednak niemal 1/3 respondentów twierdzi, że śpi krócej niż sześć godzin. Duży udział osób, sypiających mniej niż 6 godzin, może wskazywać na to, że spora część Polaków sypia za mało.

Jest to zapewne związane z trybem życia Polaków. Liczne badania pokazują, że obywatelom polski stale pracuje czasu – ze względu na obowiązki zawodowe, rodzinne oraz próby znalezienia także chwili na ulubione rozrywki.

Działania najważniejsze dla zdrowia

Ankietowanych zapytano również o to, które działania uważają za szczególnie istotne przy dbaniu o zdrowie.

Aż 32,5% jako najważniejsze z nich wskazało unikanie stresu. Taki wybór związany jest z faktem, że Polacy są bardzo zestresowanym narodem. Health Report z 2022 pokazuje na przykład, że Polacy na tle Europejczyków najczęściej czują się na granicy wypalenia. Z kolei raport Workforce View 2021 wskazuje na to, że raz w tygodniu silnego stresu w pracy doświadcza około 67% Polaków, a codziennie – 22,15%.

Na drugim miejscu uplasował się sport – wskazało go 27% ankietowanych. Co ciekawe, jest to mniej niż odsetek osób uprawiających sporty regularnie. Nawet niektórzy sportowcy uznają więc, że czynniki takie jak stres albo zła dieta mogą bardziej wpływać na zdrowie niż brak ruchu.

Na trzecim miejscu znalazło się zdrowe odżywianie. Wskazało je 20,6% ankietowanych.

Unikanie papierosów i alkoholu za szczególnie ważne uznało 9,1% ankietowanych, odpowiednią ilość snu 3,6% regularne badania 2,8%, picie właściwej ilości wody 2,5%, a suplementację – 0,5%. Odpowiedzi „inne” udzieliło 1,4% ankietowanych.

Czy Polacy planują więcej aktywności i zdrowszą dietę?

Na pytanie o to, czy w 2023 planują zwiększenie aktywności fizycznej i zmiany w diecie, aż 65,5% respondentów odpowiedziało twierdząco. Tylko 17,7% nie miało takich planów, a 16,8% ankietowanych zadeklarowało, że jeszcze nie wie. Najczęściej zmiany w tym zakresie planowali mieszkańcy Poznania – 72,7%, Wrocławia – 70,6%, Białegostoku – 67,6% oraz Łodzi – 67,5%. Najrzadziej – mieszkańcy Gdańska – 61,6%, Warszawy – 61,5%, Krakowa – 60,8% oraz Katowic – 60,4%.

Choć plany zwiększenia aktywności i stosowania zdrowszej diety są czymś pozytywnym, warto podkreślić, że ankieta była przeprowadzana w pierwszych miesiącach roku. Jak pokazują liczne statystyki, Nowy Rok to okres, w którym wielu Polaków podejmuje postanowienia dotyczące uprawiania sportu oraz zdrowego utrzymywania. Tymczasem postanowień tych dotrzymuje niewielki odsetek. (Według różnych badań: od 5% do 10%.) Sama chęć zmian wskazuje jednak już na to, że większość Polaków zdaje sobie sprawę z tego, jak ważne dla ich zdrowia, kondycji i samopoczucia są ruch oraz zdrowe odżywianie.

Podsumowanie

Badania pozwoliły lepiej poznać zwyczaje Polaków, które wpływają na ich zdrowie. W ich toku zweryfikowano także opinie na tematy takie jak działania ważne dla zdrowia. Wyniki ankiet pokazują, że większość Polaków zdaje sobie sprawę ze znaczenia takich rzeczy jak aktywność fizyczna czy prawidłowa dieta. Znaczący odsetek przynajmniej próbuje uprawiać sporty, jeżeli nie regularnie, to sporadycznie, około 2/3 Polaków dba o dietę, ponad 60% sypia minimum siedem godzin na dobę, ponad połowa mieszkańców z troski o zdrowie miast sięga po suplementy, a około 65% chciałoby zmienić na lepsze swoje nawyki dotyczące ruchu oraz odżywiania.

Jednocześnie jednak warto zauważyć, że wciąż duża część Polaków (ok. 30%) pali papierosy. Co czwarty Polak nie uprawia żadnego sportu, a ponad 12% nie poddaje się badaniom profilaktycznym.

To pokazuje, że mimo rosnącej świadomości w kwestiach prozdrowotnych, w Polsce pozostaje w zakresie dbałości o zdrowie jeszcze wiele do zrobienia.

Źródło: materiały prasowe MyBestPharm
Fot. Gardie Design & Social Media Marketing/ Unsplash

Przeczytaj też Nawyki żywieniowe Polaków

Artykuł Nawyki zdrowotne Polaków podczas inflacji pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Swoje obserwacje i przemyślenia spisał w książce z 2008 r. pt. „Niebieskie Strefy:
9 lekcji długowieczności od ludzi żyjących najdłużej”. Opisuje w niej pięć miejsc na świecie, których mieszkańcy tworzą społeczności określane mianem Niebieskich Stref. Są to: Okinawa w Japonii, Sardynia we Włoszech, Nicoya w Kostaryce, Ikaria w Grecji i Loma Linda w Kalifornii (USA). Według niego populacje Niebieskich Stef charakteryzuje „niski odsetek osób otyłych i palących, niski indeks masy ciała (BMI)”. W efekcie, ten styl życia przynosi miliony dolarów oszczędności w kosztach opieki zdrowotnej, a także wymierny spadek poziomu absencji pracowników z powodu chorób. To zaledwie niektóre z korzyści zdrowego stylu życia mieszkańców Niebieskich Stref.

Niebieska Strefa i jej nawyki

W swojej książce Buettner opisał dziewięć nawyków życiowych, powszechnych w Niebieskich Strefach. Nazwał je „mocną dziewiątką” (z ang. Power 9; wyczerpujący opis każdego z nich znajdziecie na stronie bluezones.com):

• niech ruch przychodzi ci w sposób naturalny,
• miej poczucie misji w życiu,
• zwolnij tempo, by zniwelować stres,
• gdy masz uczucie sytości w 80 proc., przestań jeść,
• spożywaj głównie produkty roślinne (twoja dieta powinna być w znaczącej mierze wegetariańska),
• pij wino o 17.00,
• przynależ do wspólnoty (opartej na wierze),
• stawiaj bliskich na pierwszym miejscu
  oraz
• bądź częścią społeczności, która cię wzmocni (pielęgnuj więzi międzyludzkie).

W branży fitness mamy niepowtarzalną okazję, by włączyć te nawyki zdrowego stylu życia, zaczerpnięte z Niebieskich Stref, do oferty klubów. Dzięki temu pomożemy klientom żyć dłużej w dobrym zdrowiu.

Co kluby fitness powinny uznać za priorytet?

Chciałbym przyjrzeć się bliżej niektórym z wymienionych wyżej nawyków osób długowiecznych, zachęcających do zdrowego stylu życia.

Jeśli chcesz przeczytać cały artykuł, zapraszamy do czytelni online – LINK

Możesz też otrzymać wersję drukowaną magazynu w bezpłatnej prenumeracie – LINK

Fot. Sergi Marló/ Unsplash

Artykuł Niebieska Strefa w klubie fitness pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Jedna trzecia Polaków pozytywnie ocenia zmiany, jakie na przestrzeni ostatniego półtora roku zaszły w ich diecie i nawykach żywieniowych

– wynika z badania Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku i SW Research.

Wielu z nich nabrało zdrowych zwyczajów. Oznacza to m.in. dbanie o odpowiednie nawodnienie organizmu czy spożywanie większej ilości owoców i warzyw. Badani wskazywali także na ograniczenie alkoholu i papierosów, a także większą regularność w posiłkach. Nie na wszystkich jednak pandemia zadziałała motywująco. Co trzeci Polak skarży się na dodatkowe kilogramy.

Zmiany w sposobie odżywiania pod lupą

W sierpniu i wrześniu 2021 roku, gdy większość firm powróciła już do stacjonarnego lub hybrydowego trybu pracy, Wyższa Szkoła Bankowa w Gdańsku i firma sondażowa SW Research przeprowadziły badanie dotyczące zmian w sposobie odżywiania się Polaków przed pandemią i w jej trakcie. Wśród badanych niemal połowa (46,1 proc.) uczyła się lub pracowała podczas lockdownów zdalnie, a ponad 27 proc. w ogóle się nie uczyło ani nie pracowało.

– Przeprowadzone badanie wykazało, że blisko 1/3 respondentów pozytywnie ocenia zmiany, które zaszły w zakresie nawyków żywieniowych. Zdrowe praktyki, które odnotowały wzrost, to m.in. większa ilość spożywanej wody oraz przygotowywanie zdrowszych posiłków. Złe praktyki, które odnotowały spadek, to m.in. nieregularność spożywania posiłków czy palenie papierosów

– mówi dr n. med. Aleksandra Nowicka-Jasztal, dietetyk i wykładowca Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku.

Niezdrowe kontra zdrowe

Z odpowiedzi wynika, że podczas przymusowego przebywania w domu wzrosło średnie spożycie warzyw i owoców. Według zaleceń dietetyków dorosły człowiek powinien spożywać około 400 g warzyw i owoców dziennie. Wzrosło także spożycie wody czy kawy.

– Warzywa i owoce de facto powinny występować w każdym naszym posiłku. Należy pamiętać również o odpowiednim nawodnieniu. Woda jest bardzo istotnym elementem dla naszego organizmu, wspiera procesy detoksykacji i pomaga utrzymać odpowiednie nawodnienie. To również wpływa na odpowiedni metabolizm i zachowanie odpowiedniej masy ciała – wymienia ekspertka WSB w Gdańsku.

Badanie ponadto wykazało, że trzy czwarte respondentów pije kawę co najmniej raz dziennie. Przez wiele lat była ona traktowana w kategoriach używek, które należy ograniczyć w codziennej diecie. Tymczasem w 2016 roku kawa została umieszczona w Piramidzie Zdrowego Żywienia i Aktywności Fizycznej dla osób dorosłych.

Polacy ograniczyli natomiast picie słodkich napojów na rzecz m.in. soków, co może mieć związek nie tylko z pandemią, ale też tzw. podatkiem cukrowym, który zaczął obowiązywać od 2021 roku.

Sondaż pokazał ciekawe zmiany w stosowaniu używek. Dzięki pandemii Polacy ograniczyli spożycie wysokoprocentowego alkoholu oraz wina, co w ocenie dietetyczki wpłynie korzystnie na ich organizmy i samopoczucie. Produkty te zazwyczaj cechują się dużą ilością „pustych” kalorii, które nie sprzyjają zachowaniu odpowiedniej masy ciała.

Dodatkowe kilogramy

– Nie na każdego okres pandemii działał jednak motywująco. Część z nas odczuwała stres poprzez izolację społeczną.  To niestety często wiązało się z podjadaniem, spożyciem większej ilości przekąsek. Musimy tutaj również pamiętać o ograniczonej aktywności fizycznej spontanicznej. Jeżeli pracowaliśmy w domu, ograniczyliśmy mobilność, nie szliśmy na autobus, więc tego ruchu mieliśmy trochę mniej – mówi Aleksandra Nowicka-Jasztal. – Dla części respondentów nieograniczony dostęp do lodówki, który mieliśmy podczas pracy zdalnej, nie działał w sposób pozytywny, ponieważ częściej sięgali po produkty, częściej spożywali posiłki w porównaniu do pracy w warunkach tradycyjnych.

To spowodowało, że blisko 1/3 respondentów skarży się dziś na dodatkowe kilogramy, jakie zostały im po okresie lockdownów.

– Powinniśmy pamiętać o odpowiedniej ilości snu, ponieważ jest ona niezbędna do regeneracji naszego organizmu, o redukcji stresu, jeżeli jest to możliwe. W nawykach żywieniowych warto zwrócić uwagę na to, aby nie dosalać potraw, bo jako społeczeństwo zbyt dużo solimy – zwraca uwagę dietetyczka z WSB w Gdańsku.

Źródło: materiały prasowe agencja Newseria

Przeczytaj też Jak wygląda dieta Polaków?

Jeśli chcesz dowiedzieć się:

• jaki jest aktualny stan psychiczny Polaków,
• jakie jest podejście Polaków do zdrowia,
• co motywuje i demotywuje Polaków do aktywności fizycznej,

zajrzyj do najnowszego wydania Magazynu Fitness Biznes, które dostępne jest także online – LINK

Artykuł Niezdrowe nawyki Polaków w odwrocie? pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Złe nawyki żywieniowe

Szereg niezależnych organizacji, które zajmują się żywieniem, zgadza się, że pracownicy odżywiają się nieprawidłowo. Zwłaszcza w pracy. Potwierdziły to także wyniki raportu firmy Dailyfruits. Przeprowadziła ona badanie na grupie 1055 pracujących Polaków w wieku od 18 do 65 lat. Główni wrogowie produktywności, czyli efekt realizacji złych nawyków żywieniowych pracowników to: dieta uboga w warzywa i owoce, omijanie śniadań, odwodnienie oraz nadużywanie słodyczy.

Nieefektywny początek dnia

Niejedzenie śniadania o odpowiedniej porze może przyczynić się do nieefektywnego rozpoczęcia dnia. Brak systematyczności w przyjmowaniu i wydatkowaniu energii blokuje osiągnięcie takiej produktywności jak w sytuacji, gdy komórki są prawidłowo odżywione. Niestety aż 46% zapytanych pracujących Polaków zaczyna nieefektywnie dzień, gdyż je śniadanie zbyt późno. Część z respondentów w ogóle nie je śniadań. Przez narastający głód może to skutkować przyjęciem w ciągu dnia o nawet 300 kalorii więcej niż u osób, które ich nie omijają. Brak wykształcenia prawidłowych nawyków żywieniowych skutkuje rosnącą liczbą osób z nieprawidłową masą ciała, w tym przede wszystkim z nadwagą i otyłością

Warzywa i owoce w diecie

Według zaleceń dietetyków owoce i warzywa powinny być jedzone w ilości minimum 400 g dziennie w proporcji ¼ do ¾. Im ich więcej tym lepiej. Jak wynika z badania Dailyfruits, kilka razy w ciągu dnia sięga po owoce jedynie 21% respondentów, a po warzywa 26%.

Podjadanie między posiłkami

Jak pokazały wyniki badania, aż 86% pracujących Polaków pracując podjada między posiłkami. Niestety często ze szkodą dla swojego organizmu. Podjadanie między posiłkami może być spowodowane złą kompozycją posiłków lub nieregularnością ich spożycia.

Z badań PUMu wynika, że Polacy przez okres kwarantanny przytyli od 2,5 kg do nawet 10 kg. Jest to spowodowane częstszym spożywaniem wysokokalorycznych przekąsek i mniejszą aktywnością fizyczną. Niestety nawet osoby, które uważają, że zdrowo się odżywiają również często sięgają po słodycze.

– W interesie pracodawcy jest więc, aby uświadamiać pracownikom jak ważna jest zmiana nawyków żywieniowych dla ich zdrowia i produktywności. Jak można to realizować w aktualnej sytuacji? Przede wszystkim zgodnie z rekomendacją WHO wdrażać programy prozdrowotne w miejscu pracy. Bez względu czy jest ona realizowana w biurze czy zdalnie. Ich fundamentem powinno być budowanie w organizacji nawyków żywieniowych w różnych formach, jak na przykład: newslettery czy webinaria ze specjalistami z zakresu dietetyki – mówi Magdalena Kartasińska, dietetyk kliniczny i kierownik działu dietetycznego Dailyfruits.

Nawyki żywieniowe – rola pracodawcy

Wyniki badania „Nawyki żywieniowe pracujących Polaków” pokazały, jakie główne błędy żywieniowe popełniamy i jak obniżają one naszą efektywność w trakcie dnia pracy. Wnioski z raportu, opracowanego przez dietetyka nie napawają optymizmem. Pokazują także jak ważna jest rola pracodawcy w edukacji żywieniowej pracowników i wdrażaniu programów prozdrowotnych.

Pobierz raport_z_badania_zywieniowe_nawyki_pracujacych_polakow_dailyfruits

Źródło: opracowano na podstawie materiałów prasowych Dailyfruits

Artykuł Nawyki żywieniowe aktywnych zawodowo Polaków pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Dieta made in Poland

– Najważniejsze błędy żywieniowe Polaków podzieliłabym na cztery kategorie. Zacznijmy od tego, że Polacy nie jedzą śniadań o odpowiedniej porze. Tym samym zaczynają dzień nieefektywnie i gorzej jest im skoncentrować się na podstawowych zadaniach w pracy już od samego rana. To powoduje również, że zanika zdolność odczuwania głodu i sytości. Trudniej wtedy jest nam zapanować nad żywieniem przez cały dzień – mówi Magdalena Kartasińska, dietetyczka kliniczna i kierowniczka działu dietetycznego Dailyfruits.

Dieta powodem otyłości

Nieprawidłowe nawyki żywieniowe w dużym stopniu wpływają na pogorszenie stanu zdrowia. Ich konsekwencją są zaburzenia gospodarki węglowodanowej i lipidowej oraz stany zapalne w organizmie. Nieregularna i uboga w składniki odżywcze dieta jest również powodem otyłości, z którą zmagało się aż 10 proc. respondentów.

– Kolejnym dużym problemem jest to, że nie wypijamy odpowiedniej ilości płynów. Ponad 50 proc. Polaków nie sięga po wodę tak często, jak powinni. To powoduje, że maleje nasza produktywność i mamy kłopoty z koncentracją. Powinniśmy w ciągu dnia wypijać przynajmniej 2 litry wody – zaznacza.

Dieta a odporność

Dietetyk ostrzega, że złe nawyki żywieniowe w dużej mierze wpływają na osłabienie układu odpornościowego organizmu. Zwraca również uwagę, że Polakom nadal brakuje świadomości. Nie potrafią rozpoznać produktów pełnowartościowych, bogatych w witaminy i składniki mineralne. – Polacy nie zdają sobie sprawy z tego, jak kiepskiej jakości jest ich codzienna dieta. W naszym badaniu ponad 60 proc. ankietowanych odpowiedziało, że ich dieta jest dobrej jakości. Jednak po analizie częstotliwości spożycia grup żywności wyniki były zupełnie inne. Okazało się, że dieta żadnego z ankietowanych nie była wysokiej jakości. Jedynie 23 proc. respondentów udało się osiągnąć jakość diety w stopniu umiarkowanie dobrym. To oznacza, że u ponad 75 proc. z nich jakość odżywcza diety była niska – tłumaczy Magdalena Kartasińska.

Polacy i podjadanie

– 50 proc. ankietowanych nie zjada odpowiedniej ilości warzyw. Około 40 proc. nie sięga codziennie po owoce. To bardzo duży problem, ponieważ właśnie one odpowiadają za nasze samopoczucie. Kolejnym błędem żywieniowym Polaków w pracy jest podjadanie. Aż 85 proc. między posiłkami nie odmawia sobie przekąsek. Należy pamiętać, że prawidłowe nawyki żywieniowe mają kluczowe znaczenie w poprawie odporności. Niektóre nasze komórki odpornościowe żyją niecałe dwie dni, więc potrzebujemy stale cegiełek do budowy nowych komórek – podkreśla dietetyczka.

Źródło: materiały prasowe agencja Newseria
Fot. NordWood Themes/ Unplash

Przeczytaj też Jak wygląda dieta Polaków?

Artykuł Dieta Polaków pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.

Nawyki żywieniowe polskich dzieci

– Jeżeli chodzi o nawyki żywieniowe polskich dzieci można mówić o tendencji pewnego rozłamu. Jedne odżywiają się prawidłowo, czasem aż nazbyt zdrowo – co też może rodzić tendencje do zaburzeń odżywiania. Z drugiej strony są dzieci, które odżywiają się nieprawidłowo i tu sytuacja zdecydowanie się pogarsza. Mamy coraz więcej dzieci z nadwagą i otyłością

– mówi dr Magdalena Hajduczek-Zgażańska, psycholog i dietetyk, specjalista zdrowia publicznego.

Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej podaje, że w Polsce problem nadwagi i otyłości dotyczy około 10 proc. małych dzieci (w wieku 1–3 lata), 30 proc. dzieci w wieku wczesnoszkolnym i niemal 22 proc. młodzieży do 15 roku życia. Dane IŻŻ pokazują, że z nadwagą lub otyłością boryka się już co piąty uczeń, problem nadmiernej masy ciała dotyczy 21,9 proc. chłopców i 17,8 proc. dziewczynek. Co istotne, polskie dzieci od kilku lat należą do najszybciej tyjących w Europie (jeszcze w latach 70. z nadmierną masą ciała borykało się mniej niż 10 proc. polskich uczniów).

– Przede wszystkim dzieci spożywają za dużo cukru, tłuszczów, jedzą szybko, w biegu, bez uważności – mówi dr Magdalena Hajduczek-Zgażańska.

Nadwaga a brak ruchu

Z badań IŻŻ wynika, że największym problemem są nieregularne posiłki i przekąski (takie jak biszkopty, herbatniki, słone paluszki, chipsy), które spożywa aż 99 proc. dzieci w wieku przedszkolnym. Na ich talerze w zbyt dużych ilościach trafiają też tłuszcze pochodzenia zwierzęcego, cukry proste i sól. Kolejnym winowajcą odpowiedzialnym za nadmierną masę ciała jest brak ruchu – według szacunków instytutu tylko 30 proc. dzieci i młodzieży oraz 10 proc. dorosłych uprawia aktywność fizyczną w zalecanej ilości.

Dietetyk podkreśla, że kształtowanie dobrych nawyków żywieniowych u dziecka to proces, w którym ogromną rolę odgrywają rodzice. Taką prozdrowotną edukację warto wdrożyć nie wtedy, kiedy już pojawi się problem, ale już od najmłodszych lat, na etapie przedszkolnym.

– To rodzic dostarcza rzeczy do lodówki, on pokazuje, co i jak je oraz czego nie je. Kształtuje preferencje dziecka i swoim przykładem pokazuje, jak to żywienie powinno wyglądać

– mówi Magdalena Hajduczek-Zgażańska.

Jak podkreśla, częstym błędem popełnianym przez rodziców jest okazywanie miłości poprzez jedzenie albo używanie go do nagradzania pewnych zachowań czy tłumienia emocji.

– Kiedy mama chce pocieszyć dziecko, które się przewróciło, daje mu loda i mówi: „Nie martw się, już nie będzie bolało”. Dajemy czekoladki, kiedy kogoś lubimy albo chcemy mu podziękować. W ten sposób nadajemy jedzeniu dodatkową wartość i uczymy tego dzieci. Kiedy jedzenie zaczyna być powiązane z emocjami, trudno to zmienić – mówi Magdalena Hajduczek-Zgażańska.

Rodzice wzorem do naśladowania

Rodzice powinni być wzorem do naśladowania, sami kierować się zasadami zdrowego żywienia i uprawiać aktywność fizyczną. To właśnie dorośli często dają niechlubny przykład – 64 proc. mężczyzn i 49 proc. kobiet w Polsce ma nadmierną masę ciała, a Polska plasuje się na piątym miejscu na świecie pod względem nadwagi i otyłości u dorosłych. Dlatego – jak podkreśla dietetyk – zmianę nawyków żywieniowych najlepiej wdrażać solidarnie, całą rodziną.

– Często jest tak, że do gabinetu przychodzi młody pacjent i mówi: „Moja mama nie rozumie, ile mnie to kosztuje”. Nie rozumie, bo sama też nie zmienia. Jeżeli wprowadzi i doświadczy zmiany, będzie wiedziała, ile one kosztują dziecko. Poza tym łatwiej zmienia się nawyki żywieniowe razem, kiedy wszyscy całą rodziną siadają przy stole i wszyscy jedzą to samo, mają tylko różne wielkości porcji – podkreśla Magdalena Hajduczek-Zgażańska – Rodzice mogą zachęcić swoje pociechy do zdrowych nawyków, jeżeli sami zaczną się do nich stosować. Skoro wymagamy czegoś od dzieci, to warto też wymagać od siebie. Jeżeli w domowej lodówce nie ma dla niego nic zdrowego, to jak dziecko ma się nauczyć zdrowo jeść?

Źródło: materiały agencja informacyjna Newseria

Artykuł Nadwaga: Co piąty uczeń w Polsce ma problem pochodzi z serwisu Fitness Biznes - Portal B2B branży fitness.